13.07.2021: Pracownicy: zatrudnianie, urlopy, zasiłki, świadczenia, ekwiwalenty

NSA. Zwrot wydatków za jazdy lokalne prywatnym samochodem zleceniobiorcy z PIT

Wypłacone pracownikowi kwoty z tytułu zwrotu kosztów używania pojazdów stanowiących własność pracownika, dla potrzeb zakładu pracy, stanowi przychód pracownika w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych niekorzystający ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 23b ww. ustawy, a co za tym idzie na przedsiębiorcy, jako płatniku, będzie ciążył obowiązek obliczenia i pobrania zaliczki na podatek dochodowy na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Z wnioskiem o interpretację zwrócił się przedsiębiorca, płatnik podatku dochodowego od osób fizycznych, który zamierza zawrzeć z pracownikami umowy cywilnoprawne, na podstawie których pracownicy będą używać w celach służbowych do jazd lokalnych samochodów niebędących własnością pracodawcy. Zwrot kosztów będzie się odbywał w formie miesięcznego ryczałtu obliczonego na zasadach przewidzianych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy.

Przedsiębiorca chciał wiedzieć, czy zwrot kosztów poniesionych przez pracowników z tytułu używania pojazdów stanowiących ich własność dla potrzeb zakładu pracy w jazdach lokalnych stanowi przychód ze stosunku pracy opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a jeżeli tak, to czy zwrot kosztów poniesionych przez pracowników z tytułu używania pojazdów stanowiących ich własność dla potrzeb zakładu pracy w jazdach lokalnych korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 23b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zdaniem przedsiębiorcy, zwrot kosztów korzystania przez pracownika z samochodów prywatnych dla celów pracodawcy jest neutralny podatkowo, ponieważ pracownik nie uzyskuje żadnego przysporzenia majątkowego, a jedynie zwrot kosztów swego świadczenia na rzecz pracodawcy. Natomiast w przypadku uznania, że zwrot kosztów korzystania przez pracownika z samochodów prywatnych dla celów pracodawcy stanowi przychód ze stosunku pracy to jest on zwolniony od podatku dochodowego w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt 23b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.)

Zdaniem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wypłacone pracownikowi kwoty z tytułu zwrotu kosztów używania pojazdów stanowiących własność pracownika, dla potrzeb zakładu pracy, stanowi przychód pracownika w rozumieniu art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. niekorzystający ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 23b u.p.d.o.f., a co za tym idzie na przedsiębiorcy, jako płatniku, będzie ciążył obowiązek obliczenia i pobrania zaliczki na podatek dochodowy na podstawie art. 31 ust. 1 ww. ustawy.

Sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, a następnie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Według WSA uzyskiwanie świadczenia od pracodawcy w związku z wykorzystywaniem samochodu prywatnego do celów służbowych po pierwsze, nie jest realizowane w interesie pracownika, lecz w interesie pracodawcy, po drugie, pracownik nie uzyskuje z tego tytułu co podkreślił sam organ "realnej korzyści majątkowej". Otrzymanie przez pracownika kwoty z tytułu zwrotu kosztów jego wykorzystania do celów służbowych stanowi i to nie w całości jedynie wyrównanie uszczerbku majątkowego. Na uszczerbek majątkowy związany z wykorzystywaniem samochodu, składają się nie tylko koszty związane z bezpośrednim wykorzystaniem samochodu - koszty paliwa i inne koszty eksploatacyjne, ale również fizyczne zużycie samochodu i przez to utrata jego wartości także z powodu zwiększenia liczby dodatkowo w interesie pracodawcy przejechanych kilometrów.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w związku z wykorzystywaniem samochodu prywatnego do celów służbowych przedsiębiorcy i otrzymywaniem przez danego pracownika od przedsiębiorcy kwoty z tytułu zwrotu kosztów jego używania pracownik nie pojawia się po stronie pracownika korzyść majątkowa, a więc nie jest również spełniona druga z przesłanek. Otrzymanie przez pracownika od przedsiębiorcy kwoty z tytułu zwrotu kosztów jego wykorzystania do celów służbowych stanowi jedynie wyrównanie uszczerbku majątkowego. WSA uznał zatem, że kwota wypłacanego przez przedsiębiorcę pracownikowi świadczenia stanowiącego zwrot kosztów z tytułu używania przez niego samochodu prywatnego w celach służbowych, nie stanowi przychodu pracownika w rozumieniu art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższy wyrok WSA. Zdaniem NSA, kwoty otrzymywane przez pracownika od przedsiębiorcy stanowią wypłatę pieniężną związaną ze stosunkiem pracy, której otrzymanie stosownie do art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. powodować będzie powstanie obowiązku w podatku dochodowym od osób fizycznych. Istotne bowiem, że przedmiotowe świadczenie nie było objęte żadnym ze zwolnień podatkowych wskazanych w art. 21 u.p.d.o.f. Sąd wskazał, że ustawodawca w art. 21 ust. 1 pkt 10, 11, 11a, 11b, 13 u.p.d.o.f. ustanowił zwolnienie dla świadczeń w tym także wypłat pieniężnych, otrzymywanych przez pracowników od pracodawców, które ponoszone są w celu prawidłowego wykonania przez pracowników obowiązków wchodzących w zakres wykonywanej pracy a także w celu wypełnienia obowiązków obciążających pracodawców na podstawie przepisów prawa, które mieszczą się w zakresie obowiązku prawidłowego zorganizowania pracy. Świadczenia te mają wspólną cechę a mianowicie ponoszone są w interesie pracodawcy i służą prawidłowej realizacji zadań zleconych pracownikowi. Objęcie tych świadczeń zwolnieniem od podatku oznacza, że wskazana cecha świadczeń na rzecz pracowników sama w sobie nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że świadczenia te nie mieszczą się w zakresie art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. Zatem WSA błędnie stwierdził, że przedmiotowe kwoty nie powinny zostać przez pracodawcę zaliczone do przychodów pracowników podlegających opodatkowaniu oraz że do świadczenia tego nie miała zastosowania regulacja z art. 21 ust.1 pkt 23b u.p.d.o.f.

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił również uwagę, że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 23b u.p.d.o.f. wolny od podatku dochodowego jest zwrot kosztów poniesionych przez pracownika z tytułu używania pojazdów stanowiących własność pracownika, dla potrzeb zakładu pracy, w jazdach lokalnych, jeżeli obowiązek ponoszenia tych kosztów przez zakład pracy albo możliwość przyznania prawa do zwrotu tych kosztów wynika wprost z przepisów innych ustaw - do wysokości miesięcznego ryczałtu pieniężnego albo do wysokości nieprzekraczającej kwoty ustalonej przy zastosowaniu stawek za 1 kilometr przebiegu pojazdu, określonych w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra, jeżeli przebieg pojazdu, z wyłączeniem wypłat ryczałtu pieniężnego, jest udokumentowany w ewidencji przebiegu pojazdu prowadzonej przez pracownika; przepis art. 23 ust. 7 stosuje się odpowiednio.

Powyższe zwolnienie obejmuje zatem zwrot kosztów tylko niektórym pracownikom, dla których wymienione ustawy przewidują możliwość przyznania prawa do zwrotu kosztów poniesionych z tytułu używania pojazdów stanowiących własność pracownika lub nakładają na pracodawcę obowiązek ich zwrotu. W pozostałych przypadkach zwrot kosztów jest opodatkowany. Świadczy o tym literalne brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 23b u.p.d.o.f. ustalającego zamknięty krąg podmiotów, uprawnionych do skorzystania ze zwolnienia od podatku zwrotu kosztów poniesionych przez pracownika z tytułu używania pojazdów stanowiących jego własność dla potrzeb zakładu pracy oraz zakaz stosowania analogii w prawie podatkowym rozumiany również jako zakaz tworzenia nowych (rozszerzania katalogu) ulg i zwolnień podatkowych.

Ponadto, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie znajduje jednoznacznego potwierdzenia w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 8 lipca 2014 r., K 7/13 stanowisko, że świadczenie polegające na zwrocie wydatków związanych z używaniem prywatnego samochodu dla celów służbowych jest ponoszone w interesie pracodawcy. Wręcz przeciwnie, w uzasadnieniu wyroku Trybunał stwierdził, że "sytuacja jest zupełnie oczywista w razie wskazania w umowie o pracę określonych świadczeń, które pracodawca będzie wypełniał na rzecz pracownika (mieszkanie służbowe, bilet miesięczny, pakiet ubezpieczenia zdrowotnego, dowóz do pracy itp.). Akceptując warunki umowy pracownik wyraża zgodę na przyjęcie tych świadczeń, w istocie traktując je jako - stanowiący część dochodu - element wynagrodzenia za pracę. Zdaniem Trybunału, kwalifikacja prawnopodatkowa tego rodzaju świadczeń nie powinna ulec zmianie, jeśli zostaną one zaproponowane w trakcie trwania stosunku służbowego czy stosunku pracy, zawsze jednak po uzyskaniu zgody pracownika. Zgoda na skorzystanie ze świadczenia wyraża bowiem ocenę pracownika, że świadczenie - z punktu widzenia jego sytuacji zawodowej, życiowej, rodzinnej - jest celowe i przydatne, leży w jego interesie". Oznacza to, że w braku świadczenia ze strony pracodawcy pracownik musiałby ponieść wydatek. W konsekwencji: przyjęcie świadczenia oferowanego przez pracodawcę oznacza uniknięcie tego wydatku.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 maja 2021 r., sygn. akt II FSK 434/20 - pełna treść wyroku

Redakcja podatki.biz

 

Hasła tematyczne: wojewódzki sąd administracyjny (wsa), zwrot kosztów, samochód prywatny, zleceniobiorca, wyrok, jazdy lokalne, podatek dochodowy od osób fizycznych (pit)

 

Wszystkie artykuły z tego działu »

WASZE KOMENTARZE (0)

Dodaj nowy komentarz

komentarz:
podpis:
 

Drodzy Użytkownicy podatki.biz. Choć czytamy uważnie Wasze komentarze, nie odpowiadamy na pytania w kwestiach szczegółowych. Zadając je, kierujecie je nie do nas, a do innych Użytkowników podatki.biz. Jeżeli chcecie wyjaśnić lub rozwiązać jakiś problem, zachęcamy do skorzystania z naszego forum dyskusyjnego - www.podatki.biz/forum

Zespół podatki.biz

Napisz komentarz...