Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Zobowiązania podatkowe, czyli jak płacić podatki

15.10.2013

Zachowek a opodatkowanie podatkiem od spadków i darowizn

Z uzasadnienia: Do długów spadkowych w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn należy już sam obowiązek zapłaty świadczenia pieniężnego przez spadkodawcę na rzecz osoby uprawnionej do zachowku. Natomiast z chwilą jego zapłaty przestaje być długiem, gdyż obowiązek świadczenia wygasa, a zatem zapłacony zachowek na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy nie mógłby być zaliczony do długów spadku pomniejszających podstawę opodatkowania, jednakże wskazanie go wprost w przepisie art. 7 ust. 3 ma ten skutek, że wypłacony zachowek również zaliczany jest do długów spadkowych uwzględnianych przy wyliczeniu podstawy opodatkowania.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 3 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn:

1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego z dnia 21 września 2010 r. nr [...],
2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z 3 grudnia 2010 r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej "O.p.", art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 5, art. 6 ust. 4, art. 7 ust. 1 i ust. 3, art. 8 ust. 1, ust. 3 i ust. 4, art. 9 ust. 1 pkt 1, art. 14 ust. 1, ust. 2,ust. 3 pkt 1, art. 15 ust. 1 pkt 1, ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.s.d.", oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. Nr 222, poz. 1629), po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania G. K. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego z dnia 21 września 2010 r. Nr [...] ustalającej podatniczce podatek od spadków i darowizn w wysokości [...] zł z tytułu nabycia majątku w drodze spadku po zmarłej w dniu 12 listopada 2006 r. matce - L. B., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy ustalił, że aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] r. (Rep A Nr[...]) notariusz poświadczył, że spadek po zmarłej w dniu 12 listopada 2006 r. L. B., na podstawie testamentu nabyła w całości córka G. K.. W dniu 18 stycznia 2010 r. przedmiotowe notarialne poświadczenie dziedziczenia zostało zarejestrowane.

W dniu 12 lutego 2010 r. wpłynęło do [...] Urzędu Skarbowego zeznanie podatkowe (SD-3) o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych tytułem spadku po L. B., skorygowane następnie w dniu 17 lutego 2010 r., w którym wykazano jako przedmiot spadku spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o pow. [...] m², położone [...] przy ul.[...], o wartości [...] zł. Spadkobierczyni wykazała długi i ciężary spadku w postaci niewypłaconego zachowku na rzecz dwóch pozostałych spadkobierców ustawowych w kwocie [...] zł.

W toku postępowania ustalono, że podana w zeznaniu wartość przedmiotu nabycia nie odpowiadała wartości rynkowej, w związku z czym, po uprzednim wezwaniu strony do jej podwyższenia, powołano biegłego rzeczoznawcę majątkowego (celem dokonania profesjonalnej wyceny przedmiotu nabycia), który w operacie z dnia 30 lipca 2010 r. określił wartość spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego [...] przy ul. [...] na kwotę [...] zł.

Decyzją z dnia 21 września 2010 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego ustalił spadkobierczyni podatek od spadków i darowizn. Podatniczkę zaliczono do I grupy podatkowej, stosownie do art. 14 ust. 3 pkt 1 u.p.s.d., wobec czego uwzględniono kwotę wolną w wysokości [...] zł. Biorąc pod uwagę, że wystąpiła nadwyżka podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku, organ podatkowy I instancji ustalił podatek w kwocie [...] zł.

Od powyższej decyzji G. K. wniosła odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, ustalenie podstawy opodatkowania i podatku od spadków i darowizn z uwzględnieniem długu spadkowego w kwocie [...] zł, ewentualnie o przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 3 grudnia 2009 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Powołując się na treść art. 7 ust. 1 i 3 u.p.s.d. wskazał, że w myśl art. 7 ust. 3 ww. ustawy do długów i ciężarów spadku zalicza się m.in. wypłaty z tytułu zachowku oraz inne obowiązki wynikające z ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.), zwanej dalej "K.c.", dotyczące spadków, a zatem ustawodawca jednoznacznie określił, że do długów i ciężarów spadku można zaliczyć wypłaty z tytułu zachowku. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, konstrukcja tego przepisu, w którym ustawodawca literalnie wskazał, że do długów i ciężarów spadku można zaliczyć wypłaty tytułem zachowku, zawęża więc możliwość zaliczenia w ich poczet także roszczenia o zachowek, jak chciałaby Skarżąca. W związku z tym, jak podkreślił Dyrektor Izby Skarbowej, długiem spadkowym jest tylko wypłacony zachowek, a nie roszczenie o zachowek. W tym kontekście jako nieuzasadnione ocenił organ odwoławczy zarzuty odwołania, dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 i art. 15 ust. 1 u.p.s.d.

Na powyższą decyzję Skarżąca złożyła skargę do WSA w Szczecinie, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji w części dotyczącej ustalenia podatku od spadków i darowizn w kwocie [...] zł, wynikającej z nieuwzględnienia jako długów i ciężarów spadku roszczenia o zachowek. Skarżąca wskazała na naruszenie prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 u.p.s.d. przez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu długu spadkowego w kwocie [...] zł; art. 15 ust. 1 u.p.s.d. przez nieprawidłowe wyliczenie wysokości zobowiązania podatkowego; naruszenie art. 210 § 4 O.p. przez nieodniesienie się do wskazywanej przez Skarżącą podstawy prawnej długu spadkowego, tj. art. 7 ust. 1 u.p.s.d.; naruszenie art. 120 O.p. polegające na niezastosowaniu art. 7 ust. 1 u.p.s.d.; naruszenie art. 122 O.p. polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy.

Uzasadniając swoje stanowisko Skarżąca wskazała, że obowiązek zaspokojenia roszczenia o zachowek stanowi dług spadkowy, który powinien być potrącony od wartości spadku. Skarżąca nie kwestionowała jednocześnie, że dotychczas zachowek ten nie został wypłacony, jednak powołała orzecznictwo i doktrynę, wskazując że podstawę do zaliczenia w poczet długów spadkowych zachowku stanowi art. 7 ust. 1 u.p.s.d. w związku z art. 922 § 3 K.c.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 96/11 oddalił skargę.

Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że długiem spadkowym jest tylko wypłacony zachowek, a nie samo roszczenie. Uznano, że przyjęcie interpretacji art. 7 ust. 3 u.p.s.d. przedstawionej w skardze, wskazującej jakoby stanowił on rozszerzenie art. 7 ust. 1 u.p.s.d., który (jak podniosła Skarżąca) poprzez odniesienie do art. 922 § 3 K.c., pozwala na uznanie jako dług spadkowy już samego roszczenia o wypłatę zachowku, wskazywałoby iż ustawodawca działa w tym przypadku niezgodnie z zasadą a maiori ad minus. Skoro bowiem jako dług należałoby traktować już samo roszenie o wypłatę zachowku, to tym bardziej, wbrew twierdzeniom skargi, długiem byłby zachowek wypłacony, a zatem regulacja z art. 7 ust. 3 u.p.s.d. byłaby zbędna. WSA w Szczecinie powołał się przy tym na stanowisko NSA przedstawione w uzasadnieniu uchwały z dnia 29 maja 2000 r., FPS 2/00.

Rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku WSA w Szczecinie złożoną przez skarżącą, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK 1906/11, uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi ...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających pogłębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »