Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Sprawy codzienne: spadki i darowizny, najem prywatny, nieruchomości, kupno-sprzedaż

22.01.2019

WSA. Termin zgłoszenia spadku a prawo do zwolnienia dla najbliższej rodziny

Z uzasadnienia: Wykładnia literalna art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn daje podstawy do stwierdzenia, że powołany przepis dotyczy nie tylko sytuacji, gdy spadkobierca nie wie, że przysługują mu prawa do spadku, ponieważ nie brał udziału w postępowaniu spadkowym ale również sytuacji, gdy spadkobierca brał udział w postępowaniu spadkowym, jednak w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie uzyskał wiedzy dotyczącej określonego składnika majątkowego wchodzącego w skład masy spadkowej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn uchyla zaskarżoną decyzję.

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm. - dalej O.p.), a także na podstawie przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 205 z późn. zm. - dalej u.p.s.d.) powołanych w uzasadnieniu prawnym decyzji - po rozpoznaniu odwołania A. K. (dalej podatniczka lub strona skarżąca) od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] Nr [...], ustalającej zobowiązanie w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po zmarłej H. B. w kwocie [...] zł - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że dniu 29 lipca 2013 r. strona złożyła zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 po zmarłej matce H. B. (dalej w skrócie "matka" lub "spadkodawczyni"), w którym jako przedmiot spadku wykazała nieruchomość niezabudowaną o pow. [...]m2, położoną w D., [...] oraz 1/8 część nieruchomości o pow. [...]m2, zabudowanej budynkiem mieszkalnym w T..

Powyższe nabycie podlegało zwolnieniu od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ust. 1 u.p.s.d.

Następnie w dniu 22 czerwca 2017 r. odwołująca złożyła korektę zgłoszenia SD-Z2, w której wykazała, że przedmiotem spadku po zmarłej matce jest również 1/4 część nieruchomości niezabudowanej o pow. [...]m2, położonej w D., przy ul. [...].

Organ I instancji uznał, iż podatniczka do złożonej korekty zgłoszenia SD-Z2 nie załączyła żadnych dokumentów uprawdopodabniających, że o nabyciu dodatkowego składnika masy spadkowej dowiedziała się w określonym późniejszym terminie, zatem wezwał ją do złożenia zeznania podatkowego SD-3. Jak wynika ze złożonego w dniu 28 grudnia 2017 r. zeznania SD-3 przedmiotem nabycia jest 1/4 część nieruchomości niezabudowanej w D., o wartości [...]zł. Wartości tej organ podatkowy nie zakwestionował.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] organ I instancji ustalił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od spadków i darowizn po odliczeniu kwoty [...]zł wolnej od opodatkowania w I grupie podatkowej - w kwocie [...] zł. Od decyzji pierwszoinstancyjnej strona wniosła odwołanie.

Rozpatrując sprawę po wniesieniu odwołania organ II instancji podniósł na wstępie, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. podatkowi temu podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tytułem spadku. W myśl art. 5, art. 6 ust. 1 i ust. 4 tej ustawy na nabywcach własności rzeczy i praw majątkowych ciąży obowiązek podatkowy, który w rozpatrywanej sprawie powstał z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia stwierdzającego nabycie praw do spadku. Zgodnie natomiast z art. 4a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.s.d. zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę - jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2 u.p.s.d., a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

Z powyższych przepisów wynika, że podstawę do skorzystania ze zwolnienia podatkowego stanowi łączne spełnienie następujących warunków: nabywca należy do grupy osób enumeratywnie wymienionych w art. 4a ust. 1 ww. ustawy oraz nabycie zostało zgłoszone właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. Termin do złożenia zgłoszenia o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych należy do tzw. terminów materialnych i nie podlega przywróceniu. Zatem dokonanie zgłoszenia nawet z jednodniowym opóźnieniem, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, wyklucza zastosowanie zwolnienia i powoduje opodatkowanie na zasadach określonych dla grupy podatkowej zgodnie z art. 4a ust. 3 ustawy.

Jak zauważył organ odwoławczy, wyjątek od ww. zasady stanowi art. 4a ust. 2 u.p.s.d., według którego nabywca, który dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie ww. terminu może skorzystać z powyższego zwolnienia, jeżeli zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu.

Zdaniem organów podatkowych podatniczka tego warunku nie spełniła. Odwołując się do stanu faktycznego sprawy organ II instancji wskazał, że korektę zgłoszenia SD-Z2 o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych po zmarłej matce dotyczącą nabycia 1/4 części nieruchomości niezabudowanej o pow. [...]m2 w R. strona złożyła zgodnie z art. 4a ust. 2 u.p.s.d. w terminie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w D. z dnia [...] sygn. akt [...] o zasiedzeniu przez K. G. ww. nieruchomości. W jej ocenie nabyła 1/4 części nieruchomości z datą uprawomocnienia się postanowienia sądowego.

Jak dalej wyjaśnił organ, K. G. zmarła w dniu 31 marca 2007 r. Zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia 9 czerwca 2009 r. Rep. [...] spadek po niej nabyły jej dzieci, w tym matka strony – H. B., każdy w 1/4 części. Z kolei matka podatniczki zmarła w dniu 17 maja 2013 r., a spadek po niej w całości odziedziczyła podatniczka, co wynika z aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia 25 lipca 2013 r., Rep. [...].

Zgodnie z powołanym już postanowieniem Sądu Rejonowego w D. z dnia [...] K. G. nabyła poprzez zasiedzenie prawo własności nieruchomości składającej się z działki nr [...] karta mapy [...] o pow. [...] ha obręb ewidencyjny [...] R. z datą 1 stycznia 2005 r. Z tym dniem nabyła prawo własności ww. nieruchomości i równocześnie z tym dniem wygasło prawo własności dotychczasowego właściciela. Jak podkreślił organ odwoławczy postępowanie o zasiedzenie przez K.G. ww. nieruchomości niezabudowanej w D. toczyło się od 2011 r. Sprawa została wszczęta z wniosku J. G. z udziałem m.in. podatniczki. Organ odwoławczy omówił w tym miejscu instytucję nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia uregulowanej w art. 172 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego. Podkreślił w szczególności, że do nabycia w drodze zasiedzenia konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek, tj. samoistnego posiadania oraz upływu określonego w ustawie czasu. Złożenie wniosku o stwierdzenie zasiedzenia jest jedynie czynnością sądową. Osoba, która nabyła własność w drodze zasiedzenia, może żądać by sąd stwierdził to swoim orzeczeniem. Wydane w postępowaniu nieprocesowym postanowienie o stwierdzeniu zasiedzenia ma charakter deklaratoryjny. Sąd stwierdza nabycie własności nieruchomości przez zasiedzenie, a zatem jedynie dla potrzeb dowodowych, dla formalnego ustalenia legitymacji właściciela następuje sądowe stwierdzenie zasiedzenia. Datą nabycia własności nieruchomości jest data wskazana w postanowieniu Sądu jako data nabycia własności a nie data widniejąca na postanowieniu jako data wydania albo sporządzenia postanowienia, bądź też data uprawomocnienia się postanowienia. Nabycie prawa własności nie jest więc uzależnione od wydania postanowienia sądu w tej sprawie.

Dalej organ przytoczył treść art. 922 Kodeksu cywilnego, zgodne z którym prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób.

Odwołując się do orzecznictwa wskazał, że wyładnia literalna art. 4a ust. 2 u.p.s.d. daje podstawy do stwierdzenia, że powołany przepis dotyczy nie tylko sytuacji, gdy spadkobierca nie wie, że przysługują mu prawa do spadku, ponieważ nie brał udziału w postępowaniu spadkowym i nie ma wiedzy o wydanym postanowieniu o stwierdzeniu nabycia przez niego spadku, ale również sytuacji, gdy spadkobierca brał udział w postępowaniu spadkowym, jednak w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie uzyskał wiedzy dotyczą...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »