Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Samochód w firmie

14.06.2019

NSA: Sprowadzanie uszkodzonych samochodów z zagranicy: Uwaga na ustawę o odpadach

Przedstawiane dzisiaj orzeczenie NSA dotyczy sytuacji, w której z USA został sprowadzony powypadkowy samochód, który następnie w Polsce został wyremontowany i zarejestrowany. Przy wwozie pojazd ten został uznany przez służby celne za odpad, i mimo remontu i rejestracji zdaniem NSA odpadem być nie przestał - co dla nowego właściciela oznacza poważne problemy.

Tezy

Działanie obejmujące naprawę pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu nie jest procesem przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.,). W art. 29 ust. 2 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach ustawodawca wprowadził zasadę przetwarzania odpadów w instalacjach lub urządzeniach. Konsekwencją obowiązywania tej zasady jest wyrażony w art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz. 140 ze zm.). bezwzględny obowiązek przekazania pojazdu wycofanego z eksploatacji przedsiębiorcy prowadzącemu stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów. Celem tych przepisów zgodnie z zasadą prewencji, jest ograniczenie możliwości negatywnego oddziaływania pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz zapewnienie ochrony życia i zdrowia ludzi oraz ochrony środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju.

Czynność zarejestrowania pojazdu wycofanego z eksploatacji, który został naprawiony poza stacją demontażu nie wywołuje skutku w postaci utraty statusu odpadu przez pojazd. Nadal pozostaje odpadem, gdyż nie został poddany procesowi przetwarzania w stacji demontażu.

Sentencja

Dnia 5 marca 2019 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Eliza Wróbel po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2019 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1413/16 w sprawie ze skargi P. O. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku zagospodarowania odpadu oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wyrokiem z 25 października 2016 r. sygn. IV SA/Wa 1413/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: Sąd I instancji), po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2016 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) z [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku zagospodarowania odpadu, oddalił skargę. Do orzeczenia zgłoszono zdanie odrębne.

Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:

W dniu 11 kwietnia 2014 r. skarżący zgłosił w procedurze wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu, w Oddziale Celnym w N., towar w postaci uszkodzonego pojazdu marki M. [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]. W wyniku czynności kontrolnych i analizy załączonych do deklaracji dokumentów zaszło podejrzenie, że zgłoszony pojazd może stanowić odpad, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm., dalej: u.o.). W związku z powyższym, Naczelnik Urzędu Celnego w N. w piśmie z 22 września 2014 r. zawiadomił GIOŚ o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadu. Po dokonaniu analizy ww. materiału dowodowego, w dniu 22 maja 2014 r. GIOŚ wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadem o kodzie 16 01 04 w postaci uszkodzonego wyżej opisanego pojazdu, przez skarżącego będącego odbiorcą odpadu, odpowiedzialnym za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie z terytorium U. na terytorium Polski.

W postanowieniu z [...] listopada 2014 r. GIOŚ zobowiązał skarżącego do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, przez zagospodarowanie odpadu w postaci ww. pojazdu, przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów lub punkt zbierania pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganą w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów lub punktu zbierania pojazdów.

W decyzji z [...] grudnia 2015 r. GIOŚ nałożył na odbiorcę odpadów, tj. skarżącego obowiązek zagospodarowania odpadu o kodzie 16 01 04, wysłanego z U. na terytorium Polski w postaci uszkodzonego pojazdu marki: M. [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów lub punkt zbierania pojazdów. Ww. decyzji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.

GIOŚ po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy w decyzji z [...] marca 2016 r., znak [...] utrzymał w mocy decyzję z [...] grudnia 2015 r.

P. O. w skardze na decyzję GIOŚ z 16 marca 2016 r. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji.

Skarżący zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach - przez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych i przyjęcie, że pojazd marki M. o numerze identyfikacyjnym [...] jest odpadem; 2) art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów - przez nakazanie skarżącemu przekazania pojazdu marki M. o numerze identyfikacyjnym [...] do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów w sytuacji, w której pojazd nie jest odpadem i w konsekwencji nie jest pojazdem wycofanym z eksploatacji.

W motywach skargi zostało podniesione, że pojazd będący przedmiotem sprawy został przetransportowany na terytorium Polski i jako taki wymagał znacznej naprawy, lecz nie był on pojazdem, który nie nadawał się do dalszej eksploatacji.

Strona wykonując liczne naprawy doprowadziła pojazd do stanu używalności, o czym świadczy wykonane badanie techniczne oraz informacja uzyskana ze Starostwa Powiatowego w B. o rejestracji pojazdu.

GIOŚ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku z 25 października 2016 r., sygn. IV SA/Wa 1413/16 wskazał, że badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym - stosownie do art. 134 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja GIOŚ z 16 marca 2016 r. nie narusza prawa w stopniu dającym podstawy do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Tym samym nie stwierdzono przywołanych w zarzutach skargi naruszeń prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji nie dopatrzył się także innych naruszeń, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu.

Sąd I instancji wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły: art. 26 pkt 3 i art. 28 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1048, dalej: u.m.p.o.) w zw. art. 24 ust. 3 lit. a rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. UE L z 12 lipca 2006 r., Nr 190, ze zm., dalej: rozporządzeniem Nr 1013/2006) i art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1162).

Sąd I instancji wskazał, że spór w kontrolowanej sprawie toczył się i toczy się wokół uznania organu, że sprowadzony przez skarżącego pojazd spełnia definicję odpadu, dającą tym samym podstawę do stwierdzenia, że skarżący dokonał nielegalnego międzynarodowego przemieszczenia odpadu w rozumieniu przytoczonych regulacji prawnych.

Sąd I instancji przypomniał, że skarżący uważa, że sporny samochód nie był i nie jest odpadem. Obecnie jest pojazdem zarejestrowanym. Wszelkie uszkodzenia pojazdu zostały usunięte i pojazd jest sprawny technicznie. Zatem nie może podlegać przepisom dotyczącym odpadów. Nie doszło do "pozbycia się", nabywca wykorzystuje pojazd w sposób tożsamy z jego pierwotnym przeznaczeniem.

Prezentowanego stanowiska skarżącego nie podzielił organ i Sąd I instancji w całej rozciągłości stanowisko to uznał za prawidłowe.

Sąd I instancji podkreślił, że decydujące znaczenie dla uznania danego przedmiotu za odpad miał jego stan w momencie sprowadzenia na terytorium Polski i wola jego poprzedniego posiadacza. W ocenie Sądu I instancji, sporny pojazd - jak to wynika z dokumentacji, która towarzyszyła pojazdowi w momencie sprowadzania go do Polski był pojazdem powypadkowym, nie nadawał się do rejestracji, nie można nim było poruszać się po drogach, co bezsprzecznie oznacza, że nie mógł być wykorzystywany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem. Również poprzedni właściciel tego pojazdu, mając świadomość jego stanu wyzbył się go.

Nie dokonał napraw umożliwiających użytkowanie omawianego pojazdu, nie uzyskał świadectwa pojazdu zrekonstruowanego umożliwiającego jego rejestrację, zbył pojazd za kwotę znacznie poniżej jego wartości, czyli nie znalazł dla tego pojazdu dalszego zastosowania. Zatem doszło do pozbycia się pojazdu na rzecz skarżącego, co oznacza spełnienie przesłanki do uznania omawianego pojazdu za odpad w myśl art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.

Zdaniem Sądu I instancji, w warunkach rozpoznawanej sprawy, wbrew przekonaniu skarżącego, organ prawidłowo uznał przedmiot, którego odbiorcą był skarżący za odpad i, że jego międzynarodowe przemieszczenie miało charakter nielegalny. W konsekwencji prawidłowo zastosował art. 26 pkt 3 i art. 28 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, a także art. 24 ust. 3 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 w sprawie przemieszczenia odpadów i zaliczył odpad do kodu 16 01 04 oraz art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach oraz art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Skoro sporny pojazd, w dacie przemieszczenia, nie mógł być użytkowany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem, organ słusznie zobowiązał skarżącego do zagospodarowania ww. pojazdu jako odpadu sprowadzonego nielegalnie. Zdaniem Sądu I instancji, organ prawidłowo też zastosował zasady ogólne i zasady postępowania dowodowego, tj. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a.

W zdaniu odrębnym zgłoszonym do wyroku Sądu I instancji, sędzia Ł. K. wskazał, że orzeczenie jest wadliwe, gdy chodzi zarówno o rozstrzygnięcie, jak i sposób jego uzasadnienia. Według autora zdania odrębnego, jest to następstwem błędnego rozumienia treści normatywnej art. 26 pkt 3 ustawy z 9 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1048, dalej: u.m.p.o.) w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm., dalej: u.o.).

W ocenie autora zdania odrębnego, możliwość orzekania w drodze decyzji może dotyczyć jedynie odpadów, które nadal istnieją na dzień orzekania. Nie ma przesądzającego znaczenia, gdy chodzi o nałożenie obowiązku w drodze decyzji, wyłącznie to, czy doszło kiedyś do transgranicznego przemieszczenia odpadów z naruszeniem prawa. Jest to jedynie przesłanka niezbędna, lecz nie jest wystarczająca, dla wydania decyzji zobowiązującej. Na dzień orzekania muszą istnieć przedmioty (lub substancje), będące nadal odpadami. Wynika to z samego brzmienia danego przepisu (użycie pojęcia odpad), jak i ratio legis danej regulacji.

Cel wydania stosownego orzeczenia przez organ krajowy jest bezpośrednio przesądzony rozporządzeniem nr 1013/2006, gdzie wskazano m. in.: "właściwy organ miejsca przeznaczenia zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie" (art. 24 ust. 3 zd. 1 część wstępna).

W takiej sytuacji nie sposób wywieść, aby było dopuszczalne nakazanie poddania odzyskowi (w tym recyklingowi) lub unieszkodliwieniu przez wyspecjalizowany podmiot przedmiotów (lub substancji), które na dzień orzekania nie są odpadami, choć wcześniej mogły nimi być. Nie byłoby to postępowanie racjonalne ekologicznie.

W zdaniu odrębnym wyjaśniono, że "nie poddaje się utylizacji, co wiąże się z obciążeniem zasobów środowiska, przedmiotów (czy substancji), które są jeszcze użyteczne, zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem". Nie może mieć znaczenia dla oceny, czy pojazd został poddany recyklingowi, "sama okoliczność przeprowadzenia stosownego procesu w stacji recyklingu, co jest wymagane w myśl art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. z 2015 r., poz. 140 ze zm.)".

Zgłaszający zdanie odrębne podkreślił, że nałożenie obowiązku poddania określonych przedmiotów lub substancji odzyskowi (w tym recyklingowi) bądź unieszkodliwienia (w danym przypadku ma temu służyć oddanie do stacji "recyklingu"), ani w świetle rozporządzenia nr 1013/2006 ani też ustawy o przemieszczaniu nie ma stanowić sankcji (dolegliwości) za nielegalne działania, polegające na transgranicznym przemieszczeniu odpadu z naruszeniem przepisów bądź poddanie pojazdu, będącego uprzednio odpadem (pojazdu wycofanego z eksplantacji - patrz art. 3 pkt 6 ustawy o recyklingu), odzyskowi poza stacją "recyklingu", poprzez usuwanie z niego uszkodzonych elementów i zastępowanie ich innymi sprawnymi.

O ile na dzień orzekania co do nałożenia obowiązku w myśl art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy o przemieszczaniu, nie ma przedmiotu (lub substancji), stanowiącego aktualnie odpad, postępowanie powinno zostać umorzone, w myśl art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej: k.p.a.). W takim przypadku poza oceną organu, w ramach danego postępowania, powi...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »