Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Zobowiązania podatkowe, czyli jak płacić podatki

17.07.2007

Orzecznictwo: Dochód z nieujawnionych źródeł

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 9 marca 2004 r. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z dnia 9 grudnia 2003 r. na kwotę 49,495,50 zł. ustalającą Piotrowi K wysokość podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997 r. od dochodu nie znajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu

Z uzasadnienia wyroku wynika następujący stan faktyczny: organ podatkowy I instancji stwierdził, że na dzień 31 grudnia 1996 r. P.K nie posiadał żadnych oszczędności, a w 1997 r poniósł wydatki w łącznej kwocie 68.680,30 zł, na zakup podzespołów do samochodu marki AUDI A4 oraz opłatę skarbową od tej transakcji, uzyskał zaś dochody w kwocie 2.686,70 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz umów zleceń. Jego zdaniem różnica między tymi kwotami nie znajduje pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu (art. 20 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych; Dz. U. Nr 90 poz. 416 z 1993 r. ze zm.), powoływanej dalej jako „u.p.d.o.f”.

W toku postępowania podatnik oświadczył, że źródłem finansowania wydatków 1997 r. były dochody uzyskane z tytułu handlu prowadzonego na terenie Niemiec, polegającego na sprzedaży książek zakupionych w ośrodkach kultury niemieckiej i czeskiej; pracy w niemieckich warsztatach samochodowych; a także środki pieniężne otrzymane od ojca. Działalność polegająca na sprzedaży książek, ze względu na zmiany ustrojowe, nie była ewidencjonowana, a środki z niej uzyskane nie były przywożone do kraju, lecz deponowane przez kolegę na rachunku bankowym w Niemczech. W 1997 r., po odebraniu wraz z należnymi odsetkami, podatnik wydatkował je na zakup samochodu marki AUDI A6. W trakcie postępowania P.K nie określił ani kwoty oszczędności posiadanych na dzień 31 grudnia 1996 r., ani też kwot uzyskiwanych dochodów i otrzymywanej pomocy. Nie przedłożył również żadnych dowodów potwierdzających składane oświadczenia.

W charakterze świadka, na okoliczność udzielanej synowi pomocy finansowej, przesłuchano J.K

Dyrektor Izby Skarbowej nie uwzględnił odwołania od powyższej decyzji. Stwierdził, że postępowanie prowadzone w trybie art. 20 u.p.d.o.f. jest szczególnym sposobem ustalenia podatku. W interesie podatnika leży przeprowadzenie dowodów wskazujących źródła finansowania wydatków. P.K nie przedłożył dowodów, które chociażby pośrednio uprawdopodobniły fakt zgromadzenia środków finansowych poza krajem, wskazywały ich wielkość i przywóz ich na polski obszar celny. Brak dowodów potwierdzających lub uprawdopodobniających ww. okoliczności oraz zmienność oświadczeń co do sposobu przechowywania oszczędności, to zdaniem organu odwoławczego powody, dla których nie można dać wiary temu, że w 1997 r. podatnik posiadał oszczędności ze wskazanych źródeł.

Organ odwoławczy nie zgodził się z podatnikiem, że organ I instancji miał obowiązek zebrania dowodów na okoliczność składanych przez niego wyjaśnień, zważywszy, iż były one ogólnikowe i nieprecyzyjne. Uniemożliwiło to przeprowadzenie jakichkolwiek dowodów co do oszczędności posiadanych poza granicami kraju, natomiast J.K zeznał, że nie przekazywał synowi dużych kwot pożyczek i darowizn.

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał ponadto, że w latach 1992-1995 podatnik ponosił wydatki na zakup samochodów marki AUDI A6 i VOLVO, co może dowodzić, iż przeznaczył na nie ewentualne dochody z lat 1988-1990. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia wskazał art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej. Przewidziany w nim termin upłynął 31 grudnia 2003 r., natomiast decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego doręczono podatnikowi 10 grudnia 2003 r.

W skardze na powyższą decyzję P.K zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, a mianowicie art. 122 w związku z art. 187, polegające na zaniechaniu przez organy podatkowe podjęcia wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania całego materiału dowodowego; art. 180 w związku z art. 199 w wyniku zaniechania przez organy podatkowe przesłuchania strony, a także art. 191 polegające na przekroczeniu granicy swobodnej oceny zgromadzonego w postępowaniu materiału dowodowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uwzględnił skargę.

Wskazał, że opodatkowanie dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach oparte jest na przepisach art. 20 ust. 1 i 3 u.p.d.o.f. Zgodził się z organem odwoławczym, że jeżeli w postępowaniu podatkowym dotyczącym dochodu z nieujawnionych źródeł przychodu zostanie stwierdzone poniesienie wydatków przekraczających znacznie zeznany dochód, to na podatniku ciąży wykazanie, iż wydatki te znajdują pokrycie w określonym źródle przychodów lub posiadanym mieniu. W jego ocenie nie zmienia to jednak faktu, że obrona swoich interesów w postępowaniu dowodowym w sposób aktywny jest jedynie uprawnieniem strony. Ustalenie dysproporcji pomiędzy wydatkami i mieniem zgromadzonym w danym roku a mieniem pochodzącym z przychodów opodatkowanych bądź wolnych od opodatkowania nie zwalnia organów podatkowych z obowiązku zbierania materiału dowodowego i dążenia do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej).

Sąd za utrwalony w orzecznictwie uznał pogląd, że w sprawach, gdzie na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne, a jej twierdzenia w tym zakresie są ogólnikowe i lakoniczne, obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wezwanie strony do uzupełnienia i sprecyzowania tych twierdzeń.

Jego zdaniem nie bez znaczenia dla wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy jest przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony. Odmowa odpowiedzi na pytanie lub nie wyjaśnienie istotnych okoliczności w trakcie przesłuchania mogą spowodować skutki negatywne dla podatnika, natomiast w aktach postępowania udokumentowane pozostaną działania organu skierowane w celu wyeliminowania niejasności podczas ustalenia stanu faktycznego.

Dlatego też Sąd zgodził się z zarzutem skargi, że w postępowaniu dowodowym nie dołożono wszelkich starań w celu podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpując w miarę możliwości katalog środków dowodowych mogących rozstrzygnąć okoliczności mające znaczenie dla sprawy.

Za niezrozumiałe, wobec składanych przez podatnika ogólnikowych wyjaśnień co do faktu zgromadzenia poza krajem środków finansowych, jak też nie określenia ich kwoty posiadanej w 1997 r., Sąd uznał dlaczego organ podatkowy nie przesłuchał podatnika w charakterze strony. Dopiero bowiem w następstwie uporczywego odmawiania przez stronę udziału w postępowaniu organ może, bez naruszenia art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej, oprzeć decyzję na dostępnych mu dowodach. Sąd podkreślił, że w odróżnieniu od przesłuchania strony, składane przez nią wyjaśnienia nie są środkiem dowodowym, a dotyczą przedstawienia przez stronę stanu faktycznego sprawy wymagającego udowodnienia.

Sąd stwierdził, że z uzasadnienia decyzji organu I instancji nie wynika dlaczego zaniechał on przesłuchania w charakterze świadka matki P.K i w związku z tym nie wiadomo dlaczego organ odwoławczy (dopiero w odpowiedzi na skargę) wyjaśnił, że przeprowadzenie tego dowodu nie mogło mieć znaczenia dla sprawy.

Reasumując, Sąd uznał, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych.

Od wyroku tego skargę kasacyjną złożył Dyrektor Izby Skarbowej. Wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako „p.p.s.a.”, zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej wykładni art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wydanie orzeczenia, w którym uzasadnienie wyroku nie zawiera wskazań, jakie okoliczności mają być udowodnione i jakimi środkami, a tym samym nie zawiera wskazań co do dalszego postępowania organu podatkowego,
2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd, że organ podatkowy w toku postępowania naruszył przepisy prawa procesowego tj. Ordynacji podatkowej

  • art. 122, ponieważ nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co w konsekwencji w ocenie Sądu doprowadziło do wydania decyzji bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy,
  • art. 187 § 1, ponieważ nie zebrał i nie rozpoznał w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,
  • art. 191, ponieważ przekroczył granicę swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, dokonując jego oceny bez ustalenia, czy dana okoliczność została udowodniona.

W odniesieniu do każdego z tych przepisów Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że w ocenie Sądu ich naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy i doprowadziło do uchylenia zaskarżonej decyzji,

Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z poglądami wyrażonymi w zaskarżonym wyroku, ponieważ z akt sprawy wynika, że strona w trakcie postępowania składała oświadczenia co do źródeł finansowania wydatków poniesionych w 1997 r., nie wskazując jednak żadnych dowodów na ich potwierdzenie. Powołał się na wyrażany w orzecznictwie pogląd, przytoczony również przez Sąd I instancji, że w postępowaniu dotyczą...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających pogłębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »