Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Zobowiązania podatkowe, czyli jak płacić podatki

04.04.2008

Orzecznictwo podatkowe: Działalność wykonywana osobiście i VAT

Zaskarżonym wyrokiem z 27 września 2006 r., sygn. akt I SA/Bd 456/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę Rajmunda K... na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 28 kwietnia 2006 r. nr PP 1-4407-29/06 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r.

W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że 2 grudnia 2005 r. skarżący złożył wniosek o zwrot nienależnie pobranego podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r. z tytułu wynagrodzenia za pełnienie funkcji syndyka masy upadłości. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że czynności, których syndyk dokonuje w postępowaniu upadłościowym nie można kwalifikować jako świadczenia usług w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, a wpłacona kwota stanowi nadpłatę w rozumieniu art. 73 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.).

Organ pierwszej instancji odmówił skarżącemu stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług uznając, że wynagrodzenie syndyka masy upadłości podlega opodatkowaniu tym podatkiem.

Skarżący odwołał się od tej decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego: przez błędną wykładnię art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; dalej u.p.t.u.); przez niezastosowanie art. 6 pkt 2 u.p.t.u.; przez błędną wykładnię art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u. poprzez uznanie syndyka za podmiot wykonujący samodzielnie działalność gospodarczą; przez błędną wykładnię art. 15 ust. 3 pkt 3 u.p.t.u. w związku z art. 13 pkt 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.; dalej u.p.d.o.f.) poprzez stwierdzenie, że przepis ten nie ma zastosowania do czynności wykonywanych przez syndyka. W ocenie skarżącego konsekwencją powyższych uchybień było naruszenie art. 73 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę zwrotu nadpłaty i art. 75 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż podatnik nie jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty.

Skarżący podniósł, że elementem koniecznym do uznania czynności za "usługę" jest istnienie beneficjenta (konsumenta) takiej usługi, a w przypadku działalności syndyków wskazanie ściśle podmiotu, który jest beneficjentem ich czynności jest niemożliwe. Zdaniem skarżącego ustawa z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.; dalej p.u.n.) przyznała syndykowi szereg kompetencji, powodujących zbliżenie funkcji syndyka do statusu funkcjonariusza publicznego, takich jak np. komornicy sądowi, którzy nie zostali uznani za podatników VAT. Dalej skarżący podniósł, iż art. 162 p.u.n. nie wyklucza odpowiedzialności sądu za czynności dokonywane przez syndyka, ponieważ działa on na bezpośrednie polecenie sądu i pod jego nadzorem. Podstawą odpowiedzialności sądu jest art. 417 Kodeksu cywilnego stanowiący o odpowiedzialności każdego organu władzy publicznej za działania niezgodne z prawem oraz art. 77 Konstytucji RP, zgodnie z którym każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka mu została wyrządzona przez niezgodne z prawem działania organu władzy publicznej. Skarżący powołał się również na VI Dyrektywę VAT (77/388) i orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, wskazując na wyroki ETS: C-446/98, z którego wynika, że czynność nie jest działalnością gospodarczą a działalnością władczą, gdy prowadzenie tej działalności pociąga za sobą wykorzystanie uprawnień publicznych oraz C-235/85, w którym zawarto stwierdzenie, że podlega opodatkowaniu VAT także działalność reglamentowana prawem, jeżeli polega na prowadzeniu niezależnej działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług na rzecz osób trzecich w zamian za wynagrodzenie otrzymywane na własny rachunek.

Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji. W swym uzasadnieniu wskazał, że przez świadczenie usług rozumie się, zgodnie z art. 8 ust. 1 u.p.t.u., każde świadczenie usług na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 u.p.t.u., w tym również świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa (art. 8 ust. 1 pkt 3 u.p.t.u.). Zatem fakt wykonywania pewnych czynności z nakazu sądu nie świadczy o tym, że nie są one wykonywane samodzielnie. Organ ponadto podniósł, iż w świetle art. 15 ust. 3 pkt 3 u.p.t.u. za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2 - 9 u.p.d.o.f., jeżeli z tytułu wykonywania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecane czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich. Zgodnie z art. 13 pkt 6 u.p.d.o.f. przychody osób, którym (...) sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów zlecił wykonanie określonych czynności (...) uważa się za przychody z działalności wykonywanej osobiście. Zatem aby uznać, że dana czynność zaliczana do wymienionych w art. 13 pkt 2 - 9 u.p.d.o.f. nie podlega ustawie, musi być ona wykonywana przy łącznym spełnieniu wszystkich warunków określonych w art. 15 ust. 3 pkt 3 u.p.t.u., tj.: warunków wykonywania czynności, wynagrodzenia, odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.

Dalej organ drugiej instancji podkreślił, że sąd powierzając wypełnienie określonych ustawowo zadań syndykowi nie określa w ścisły sposób warunków wykonywania pracy, chociaż przy wykonywaniu swojej funkcji syndyk podlega ustawie i najważniejsze decyzje musi konsultować z sędzią komisarzem i radą wierzycieli, jednakże w podstawowym i zasadniczym zakresie wykonywania swoich obowiązków jest w pełni samodzielny. O wynagrodzeniu syndyka i zwrocie poniesionych wydatków orzeka sąd na wniosek zainteresowanych. Wynagrodzenie pokrywane jest z masy upadłości. W związku z tym organ stwierdził, iż czynności wykonywane przez syndyka nie korzystają z wyłączenia z zakresu u.p.t.u., gdyż nie są spełnione przesłanki określone w art. 15 ust. 3 pkt 3 tej ustawy. Ponadto organ odwoławczy zauważył, że powołane przez skarżącego wyroki ETS zapadły w konkretnych sprawach, których stany faktyczne nie są tożsame z sytuacją syndyka w świetle przepisów polskiej u.p.t.u.

W skardze do WSA na decyzję drugoinstancyjną skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu oraz dodatkowo wskazał na obowiązek prowspólnotowej wykładni przepisów polskiej u.p.t.u. Podniósł też, że wykładnia literalna art. 6 pkt 2 u.p.t.u. przesądza, że może on być stosowany pomocniczo przy rozstrzyganiu kwestii opodatkowania czynności syndyka.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd ten podkreślił, iż syndyk masy upadłości działa z mocy prawa, w interesie wierzycieli przy zabezpieczeniu słusznych interesów upadłego, sprawując swą funkcję samodzielnie (samodzielny organ postępowania upadłościowego), choć pod nadzorem sędziego komisarza i sądu (brak jest jednak podległości służbowej lub zależności od kogokolwiek), a wyraźnie określone kompetencje sądu lub sędziego komisarza wynikają ze specyfiki postępowania upadłościowego. W sensie materialnoprawnym podejmuje on w tym postępowaniu czynności, z których wierzyciele i upadły uzyskują jakąś korzyść, a zatem podmioty te są odbiorcami czynności syndyka, są beneficjentami jego usług.

WSA podzielił argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji co do interpretacji art. 15 ust. 3 u.p.t.u. i stwierdził, że działalność syndyka będącego osobą fizyczną, w zakresie podatku dochodowego, zaliczana jest do źródła przychodów, jakim jest działalność wykonywana osobiście w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 pkt 6 u.p.d.o.f. Tym samym jego działalność usługodawcza spełnia kryteria zaliczenia jej do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u.

WSA, analizując przepisy p.u.n., wskazał, że na mocy postanowienia sądu o ogłoszeniu upadłości, wyznaczeniu sędziego-komisarza oraz syndyka, nawiązuje s...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »