Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Zobowiązania podatkowe, czyli jak płacić podatki

15.02.2012

Powiązania rodzinne a obowiązek sporządzania dokumentacji cen transferowych

Przepis art. 9a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dot. obowiązku sporządzenia dokumentacji cen transferowych) ma zastosowanie także do podmiotów powiązanych, o których mowa w art. 11 ust. 5 tej ustawy (m.in. do podmiotów powiązanych rodzinnie). Przy czym, dla wypełnienia obowiązku opisanego w art. 9a ust. 1 nie wystarczy sam fakt przedstawienia dokumentacji przez podatnika, niezależnie od merytorycznej jej treści, dla wystąpienia przesłanki negatywnej uniemożliwiającej organowi zastosowanie wyższej stawki dla opodatkowania hipotetycznego dochodu. Dokumentacja musi spełniać warunki określone w art. 9a ust. 1 - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Stefan Babiarz (sprawozdawca), Protokolant Agata Han, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 marca 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 47/10 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 9 listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2004 r.:

1) oddala skargę kasacyjną,
2) zasądza od A. sp. z o.o. z siedzibą w J. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z dnia 9 marca 2010 r., I SA/Gd 47/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. spółki z o.o. z siedzibą w J. (zwana dalej: spółką) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 9 listopada 2009 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 5 sierpnia 2009 r. określającą spółce zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. w kwocie 218.398 zł.

2. Ze stanu sprawy przyjętego przez sąd pierwszej instancji wynikało, że w roku 2004 spółka prowadziła działalność gospodarczą w zakresie świadczenia usług transportowych na terenie kraju oraz za granicą. Udziałowcami spółki są T. S., Z. S. (małżonkowie) oraz H. S. W złożonym za rok 2004 zeznaniu CIT-8 spółka wykazała przychody w kwocie 3.377.333,01 zł, koszty uzyskania przychodu w wysokości 3.202.288,01 zł, dochód w kwocie 175.045 zł oraz należny podatek dochodowy w kwocie 29.204,90 zł.

Po przeprowadzeniu w spółce postępowania kontrolnego w zakresie badania prawidłowości rozliczeń z budżetem państwa za 2004 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. w kolejnych decyzjach: z dnia 21 czerwca 2007 r. i z dnia 21 marca 2008 r. określił spółce należny za 2004 r. podatek dochodowy od osób prawnych w kwocie 96.343,90 zł. Oba te rozstrzygnięcia w wyniku złożonych odwołań zostały uchylone przez Dyrektora Izby Skarbowej w G. odpowiednio decyzjami: z dnia 23 listopada 2007 r. i z dnia 26 marca 2009 r. W obu przypadkach organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji wskazywał na konieczność przeprowadzenia przez ten organ postępowania dowodowego w znacznej części.

Ostatecznie po uzupełnieniu postępowania dowodowego, w związku ze stwierdzeniem powiązań o charakterze rodzinnym i wynikających ze stosunku pracy oraz z uwagi na fakt, iż spółka A. nie przedstawiła dokumentacji, o której mowa w art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j.: Dz. U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 ze zm.) zwanej dalej: u.p.d.o.p. - decyzją z dnia 5 sierpnia 2009 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w G. na podstawie art. 11 ust. 5 w związku z art. 11 ust. 4 i ust. 1 u.p.d.o.p. określił spółce A. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. w kwocie 218.398 zł. Organ ten stwierdził, że powiązania między spółką A. a wykonująca na jej rzecz większość usług transportowych przez firmę B. prowadzoną przez T. S. polegały na tym, że T. S. jest synem udziałowca zarządu spółki A. T. S. i Z. S. oraz bratankiem trzeciego udziałowca H. S.

3. Po rozpoznaniu odwołania spółki decyzją z dnia 4 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w G. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G., że z uwagi na występujące pomiędzy spółkę A. a firmą B. powiązania o charakterze rodzinnym i wynikające ze stosunku pracy, spółka miała obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej, o której mowa w art. 9a ust. 1 u.p.d.o.p., zważywszy, że wartość transakcji pomiędzy podmiotami przekroczyła równowartość 50.000 euro. Dokonując analizy przedłożonej przez spółkę dokumentacji tj. umowy o współpracy z dnia 15 marca 2004 r., graficznej analizy opłacalności usług transportowych współpracujących firm oraz wykresu obrazującego opłacalność usług transportowych sporządzonych przez T. S. - stanowiącej w ocenie spółki dokumentację, o której mowa w art. 9a ust. 1 u.p.d.o.p. - organ stwierdził, że nie określono w nich, jaką funkcję pełni każdy z podmiotów w tworzeniu wartości ekonomicznej przedmiotu transakcji - poprzez podejmowane działania gospodarcze, ponoszone ryzyko oraz zaangażowane aktywa. Dokumentacja ta nie zawierała także przewidywanych kosztów transakcji, metod i sposobu kalkulacji zysków oraz ceny przedmiotu transakcji, a więc szeregu elementów wymienionych w art. 9a ust. 1 pkt 2-3 u.p.d.o.p. Nadto zdaniem organu, spółka nie przestawiła dokumentów z których wynikałoby, że nawiązanie współpracy pomiędzy A. a B. nastąpiło z powodów ekonomicznych, a nie tylko ze stwierdzonych pomiędzy tymi firmami powiązań.

W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do określenia spółce A. na podstawie art. 11 ust. 1 u.p.d.o.p. dochodów i podatku należnego bez uwzględniania warunków wynikających z tych powiązań.

4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku spółka zarzuciła naruszenie art. 9a ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1, 2 i 4 u.p.do.p. oraz 187 § 1 w zw. z art. 235 ord. pod. oraz art. 234 w zw. z art. 233 § 2 i art. 230 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej: ord. pod. - przez bezpodstawne zastosowanie tych przepisów. Twierdziła bowiem, że art. 9a ust. 1 u.p.do.p. niema zastosowania do sytuacji określonej w art. 11 ust. 5 u.p.d.o.p.

5. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w G. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

6. Uzasadniając wydany w sprawie wyrok sąd pierwszej instancji sąd wskazał, że nie dopatrzył się naruszenia art. 187 § 1 w związku z art. 235 ord. pod. bowiem postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone w sposób nie naruszający tych przepisów. Ustalając stan faktyczny sprawy organy podatkowe objęły swym postępowaniem wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Błąd organów - wskazany przez stronę - że T. S. był pracownikiem spółki A., nie dawał podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Ujawnione w tym zakresie uchybienie nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem rację miał organ podatkowy twierdząc, że dla zastosowania norm art. 11 ust. 5 i art. 9a u.p.d.o.p. wystarczające jest wykazanie istnienia powiązań o charakterze rodzinnym.

Zdaniem sądu w sprawie nie było kwestionowane, że pomiędzy spółką a firmą B. T. S. zachodziły powiązania o charakterze rodzinnym, gdyż T. S. jest synem udziałowców i członków zarządu spółki oraz jest bratankiem trzeciego z udziałowców H. S.

Odwołując się do treści art. 11 ust. 1, 4 i 5 u.p.d.o.p. sąd wskazał, że z akt sprawy wynika, iż w roku 2004 spółka wykonywała usługi transportu drewna z lasu do tartaków, zarówno za pomocą własnych samochodów lub korzystając z usług podwykonawców, w tym firmy B. prowadzonej przez T. S. W wyniku oceny przedłożonych dokumentów ustalono, że spółka zakupiła usługi transportowe na ogólną wartość 694.205,45 zł, z czego: firma B. wykonała usługi na łączną kwotę 594.233,26 zł; zaś firma [...] T. W. wystawiła faktury na kwotę 19.245,60 zł, a kwota 80.725,59 zł stanowiła zapłatę za usługi kierowania pojazdami należącymi do spółki, zakupione od zarejestrowanych przedsiębiorców. W trakcie kontroli organ ustalił, że usługi transportowe leśne na rzecz skarżącej wykonywała wyłącznie firma T. S., który rozpoczął działalność z dniem 9 kwietnia 2004 r. i opłacał podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych według stawki 5,5%.

Organ pierwszej instancji dokonał zestawienia faktur wystawionych przez skarżącą spółkę na rzecz odbiorców usług transportowych (w tym m.in. [...] P. spółka z o.o. z L. posiadającego tartaki w P., N. i B., Z. w M., PPUH R. s.c. J. K., A. P. w J., L. spółka z o.o. w C.) na łączną kwotę 298.115,18 zł. Z zestawienia faktur wystawionych przez B. T. S. wynika z kolei, że za wykonanie usług podwykonawca otrzymał kwotę 594.233,26 zł.

W odpowiedzi na wezwanie organu o wyjaśnienie przesłanek, na jakich zostały ustalone ceny zakupu usług transportowych od firmy B., spółka A. wyjaśniła, że samochód należący do podwykonawcy poza zleconymi usługami transportu drewna z lasu, dodatkowo przeładowywał drewno na placu w tartaku w P. oraz w firmie R. na łączną kwotę 138.500 zł oraz dokonywał załadunku i podwozu drewna w lesie za kwotę 22.037,55 zł. Wskazani przez spółkę odbiorcy usług tylko częściowo potwierdzili fakt wykonania dodatkowych prac, twierdząc przy tym, iż ich wartość została wkalkulowana do kosztów usług transportowych. Natomiast skarżąca spółka nie przedłożyła żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń o dodatkowych usługach, gdyż według jej oświadczenia współpraca z podwykonawcą opierała się na ustnej umowie.

Aby zweryfikować twierdzenia skarżącej spółki organ przeanalizował dokumentację księgową, w której wykazano, że firma B. w okresie od dnia 13 kwietnia 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. miała przewieźć na zlecenie A. 19.671,68 m³ drewna, a wykorzystywany do tego celu samochód przejechał w sumie 20.423 km. Tymczasem organ podatkowy wskazał, że z analizy możliwości wykonania usług przez podwykonawcę wynika, iż aby wykonać usługi tylko w zakresie wykazanym w zestawieniach do faktur, samochód podwykonawcy musiałaby pracować w sposób ciągły, codziennie, za wyjątkiem niedziel, średnio około 11 godzin i potrzebował by około 29,5 tyś. litrów paliwa. Natomiast, aby wykonać także prace dodatkowe pojazd musiałby pracować około 20 godzin dziennie i potrzebowałby na to około 51 tyś. litrów paliwa. W trakcie postępowania kontrolnego ustalono, że samochód firmy B. zużył tylko 19.288 litrów paliwa.

W sytuacji, gdy pomiędzy spółką A., a firmą B. stwierdzone zostały - niekwestionowane przez stronę skarżącą - powiązania rodzinne, organ podatkowy, w ocenie sądu, zasadnie podjął działania mające na celu ustalenie, czy wykazany związek miał wpływ na wysokość cen stosowanych przy zakupie usług transportowych od podwykonawcy. Zdaniem sądu, na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego organ podatkowy zasadnie uznał, że korzystanie przez skarżącą spółkę z usług B. nie miało racjonalnych podstaw i ekonomicznego uzasadnienia. Organ podatkowy wykazał, że stwierdzone powiązania o charakterze rodzinnym spowodowały, iż ustalone pomiędzy stronami warunki różniły się od warunków, które ustaliłyby między sobą podmioty niezależne. W rezultacie tych powiązań spółka A. poniosła zawyżone koszty, za zlecone B. usługi transportowe i wykazała dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały. Nie bez znaczenia był fakt, że firma B. opłacała podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych według stawki 5,5%.

Wobec stwierdzonych powyżej powiązań o charakterze rodzinnym i związanych z nimi ustaleniami dotyczącymi zaniżenia przez skarżącą spółkę dochodu do opodatkowania, zdaniem sądu organy podatkowe trafnie zastosowały art. 9a ust. 1 u.p.d.o.p. Zgodnie z tym przepisem podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami - w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji.

Odwołując się do treści art. 9a u.p.d.o.p. sąd wskazał, że na wezwanie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w G. z dnia 14 lutego 2008 r. o przedłożenie dokumentacji wymienionej w art. 9a ust. 1-3 u.p.d.o.p. spółka przełożyła umowę o współpracy zawartą pomiędzy A. a B. w dniu 15 marca 2004 r., graficzną analizę opłacalności usług transportowych współpracujących firm oraz wykres obrazujący opłacalność usług transportowych sporządzone przez T. S.

Z treści umowy z dnia 15 marca 2004 r. wynika zaś, że jej celem jest zarobkowa współpraca pom...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »