Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Pracownicy: zatrudnianie, urlopy, zasiłki, świadczenia, ekwiwalenty

31.12.2005

Poradnik ZUS. Dobrowolne podleganie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Celem niniejszej publikacji jest omówienie zasad dotyczących dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych.

O dobrowolnych ubezpieczeniach emerytalnym i rentowych możemy mówić:
- w przypadku zbiegu tytułów do ubezpieczeń, tj. gdy dana osoba spełnia warunki do podlegania ubezpieczeniom społecznym z kilku tytułów i z jednego z nich ubezpieczenia mają charakter obowiązkowy, a z pozostałych tytułów - dobrowolny,
- w przypadkach wymienionych w art. 7 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wyjaśnienia zawarte w poradniku dotyczą tej drugiej sytuacji.


I. Osoby dobrowolnie podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym

Osoby dobrowolnie podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym zostały wymienione w art. 7 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

W myśl powołanego przepisu prawo do dobrowolnego objęcia ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi przysługuje:

- małżonkom pracowników skierowanych do pracy w przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych, w stałych przedstawicielstwach przy Organizacji Narodów Zjednoczonych i w innych misjach specjalnych za granicą, a także w instytucjach, ośrodkach informacji i kultury za granicą,
- osobom, które z powodu sprawowania opieki nad członkiem rodziny spełniającym warunki do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułów, o których mowa w art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych,
- obywatelom polskim wykonującym pracę za granicą w podmiotach zagranicznych oraz obywatelom polskim wykonującym pracę w podmiotach zagranicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli podmioty te nie posiadają w Polsce swojej siedziby ani przedstawicielstwa,
- studentom oraz uczestnikom studiów doktoranckich, jeżeli nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innego tytułu,
- alumnom seminariów duchownych, nowicjuszom, postulantom i juniorystom do ukończenia 25 roku,
- odbywającym na podstawie nieodpłatnych umów cywilnoprawnych staż adaptacyjny wnioskodawcom - obywatelom państwa członkowskiego Unii Europejskiej w postępowaniu w sprawie uznania kwalifikacji do wykonywania zawodu regulowanego lub działalności regulowanej - w rozumieniu odpowiednio przepisów o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej kwalifikacji do wykonywania zawodów regulowanych lub przepisów o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej kwalifikacji do podejmowania lub wykonywania niektórych działalności.

Dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają również osoby, które kontynuują ubezpieczenia emerytalne i rentowe.

Zgodnie z art. 10 oraz art. 7 pkt 3 ustawy o s.u.s. osoby objęte obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi, a także obywatele polscy wykonujący pracę zagranicą w podmiotach zagranicznych oraz obywatele polscy wykonujący pracę w podmiotach zagranicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli podmioty te nie posiadają w Polsce swojej siedziby ani przedstawicielstwa, mogą po ustaniu tych ubezpieczeń kontynuować je dobrowolnie, jednakże wówczas, gdy okres tego ubezpieczenia przekracza 10 lat, nie obowiązuje gwarancja wypłaty minimalnego świadczenia, w przypadku gdy stan własnego konta ubezpieczonego nie będzie go zapewniał.

Ubezpieczenia emerytalne i rentowe mogą być kontynuowane, jeśli osoba ubezpieczona nie ma innych tytułów rodzących obowiązek ubezpieczeń.

W myśl art. 36 ust. 6 ustawy o s.u.s. osoby, które zamierzają kontynuować ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgłaszają wniosek o objęcie tymi ubezpieczeniami w terminie 30 dni od ustania obowiązkowych ubezpieczeń społecznych.

Przykład 1
Jan Kowalski był zatrudniony na podstawie umowy o pracę do dnia 10 czerwca. 30-dniowy termin na złożenie wniosku o dobrowolne ubezpieczenia emerytalne i rentowe upływa 10 lipca.

Przykład 2
Adam Nowak do 20 maja wykonywał umowę zlecenia. 30-dniowy termin na złożenie wniosku o dobrowolne ubezpieczenia emerytalne i rentowe upływa 19 czerwca.

Przytoczony wyżej przepis (art. 10 i art. 7 pkt 3 ustawy o s.u.s.) umożliwia dobrowolne kontynuowanie ubezpieczeń emerytalnego i rentowych po ich ustaniu i zapewnia ciągłość ubezpieczeń tym osobom, które utraciły dotychczasowy tytuł do ubezpieczeń i nie mają innych tytułów do objęcia ubezpieczeniem.

W przypadku gdy dana osoba ma dwa lub więcej tytuły, z których obowiązkowo podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, i jeden z tych tytułów ustanie, osoba ta nie może kontynuować ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, gdyż nadal podlega obowiązkowo tym ubezpieczeniom z drugiego tytułu.

Również w przypadku gdy dany ubezpieczony, który złożył wniosek o kontynuowanie ubezpieczeń, uzyskuje ponownie tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń (np. jest bezrobotnym z prawem do zasiłku, rozpoczyna wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia, rozpoczyna prowadzenie działalności gospodarczej itp.), podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu oraz rentowym i powinien być z tego tytułu zgłoszony do ubezpieczeń. W takim bowiem przypadku nie występuje już sytuacja braku jakiegokolwiek tytułu do ubezpieczenia, która mogłaby być uzasadnieniem do kontynuowania ubezpieczeń. W konsekwencji od dnia powstania tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń osoba ubezpieczona nie ma prawa kontynuować ubezpieczeń emerytalnego i rentowych.

Osoby wymienione na początku rozdziału, podlegają dobrowolnym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym od dnia wskazanego we wniosku o objęcie ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony. A zatem data, od której osoba zainteresowana jest obejmowana ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi nie może być wcześniejsza niż data złożenia wniosku.

Natomiast osoby kontynuujące ubezpieczenia emerytalne i rentowe podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym od dnia wskazanego we wniosku o objęcie ubezpieczeniami, data określona we wniosku może być wcześniejsza niż data złożenia wniosku. Wniosek musi być jednak złożony w terminie 30 dni od dnia ustania tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń.

Przykład
Jan Kowalski był zatrudniony na podstawie umowy o pracę do dnia 10 czerwca. 30-dniowy termin na złożenie wniosku o dobrowolne ubezpieczenia emerytalne i rentowe upływa 10 lipca.

Jeżeli zainteresowany złoży wniosek w tym terminie, jako datę przystąpienia do tych ubezpieczeń może wskazać 11 czerwca.

Wniosek o objęcie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi może być złożony w jednostce organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub przesłany pocztą. W przypadku przesyłania wniosku pocztą, datą wpływu wniosku jest data stempla pocztowego.

Uwaga!

Osoby dobrowolnie podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, o których mowa w poradniku, podlegają tylko ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, nie podlegają natomiast ubezpieczeniom chorobowemu i wypadkowemu.


II. Podstawa wymiaru składek

Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób dobrowolnie podlegających ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż kwota minimalnego wynagrodzenia (obowiązuje za okres od 1 stycznia 2003 r.). Do 31 grudnia 2002 r. podstawę wymiaru składek stanowiła kwota najniższego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2006 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 899,10 zł.

Za miesiąc, w którym nastąpiło odpowiednio objęcie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi lub ich ustanie, a ubezpieczenia trwały tylko przez część miesiąca, kwotę najniższej podstawy wymiaru składek zmniejsza się proporcjonalnie, dzieląc ją przez liczbę dni tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni podlegania ubezpieczeniom. Uzyskana w wyniku podzielenia liczba nie podlega zaokrągleniu (bez względu na liczbę miejsc po przecinku, jaką wskazuje użyta maszyna licząca) i powinna zostać przemnożona w takiej postaci, w jakiej została wyliczona. Dopiero po pomnożeniu należy dokonać zaokrąglenia ustalonej podstawy wymiaru składek do pełnych groszy, przyjmując iż dokonuje się zaokrąglenia z uwzględnieniem trzeciego miejsca po przecinku. Obliczoną w taki sposób podstawę wymiaru składek należy zaokrąglić do pełnych groszy w górę, jeżeli końcówka jest równa lub wyższa od 0,50 grosza, albo w dół, jeżeli końcówka jest niższa od 0,50 grosza.

Przykład 1
Osoba zgłasza się do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych od 11 lutego 2002 r. Jako podstawę wymiaru składek deklaruje kwotę najniższego wynagrodzenia.
Podstawa wymiaru składek za luty wynosi:
760 zł : 28 (liczba dni miesiąca) = 27,14285714 zł x 18 (liczba dni podlegania ubezpieczeniom) = 488,571 zł, po zaokrągleniu 488,57 zł.
Składki na ubezpieczenia społeczne wynoszą:
- składka na ubezpieczenie emerytalne 19,52% x 488,57 = 95,37 zł,
- składka na ubezpieczenia rentowe 13,00% x 488,57 = 63,51 zł.

Przykład 2
Osoba zgłasza się do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych od 16 kwietnia 2004 r. Jako podstawę wymiaru składek deklaruje kwotę minimalnego wynagrodzenia.
Podstawa wymiaru składek za maj wynosi:
824 zł : 30 (liczba dni miesiąca) = 27,466666 zł x 15 (liczba dni podlegania ubezpieczeniom) = 412 zł.
Składki na...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »