Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Aktualności:

wszystkie aktualności »

Artykuły: Podatki dochodowe PIT i CIT - zagadnienia ogólne

24.04.2006

Podatek dochodowy od osób fizycznych w przypadku śmierci podatnika

"Nie ma nic pewnego na tym świecie oprócz śmierci i podatków" (Benjamin Franklin). I mimo że śmierć osoby bliskiej jest wydarzeniem przygnębiającym - ze względu na to, że była ona podatnikiem podatku dochodowego, wydarzenie to wiąże się z pewnymi obowiązkami zarówno po stronie spadkobierców, jak i po stronie pracodawcy - w przypadku śmierci pracownika.

Jeśli zmarły był pracownikiem, za datę wygaśnięcia stosunku pracy przyjmuje się datę śmierci pracownika. Świadczenia (wynagrodzenia i inne należności, które nie zostały wypłacone pracownikowi lub nie zostały postawione do jego dyspozycji) wypłacone osobie uprawnionej stanowią dla tej osoby przychody z praw majątkowych, o których mowa w art. 18 Ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.) i podlegają opodatkowaniu na zasadzie określonej w art. 9 ust. 1 ustawy. Prawem majątkowym będzie również niewypłacona renta wyrównawcza płacona przez pracodawcę w związku np. z wypadkiem przy pracy powstałym z winy pracodawcy. (renta wyrównawcza wypłacona pracownikowi jest zwolniona od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3c ustawy, ale wypłacona innym osobom jest opodatkowana).

W związku z tym płatnik, wypłacając należności z tytułu określonego w art. 18, jest obowiązany pobrać zaliczkę na podatek dochodowy w wysokości 19% należności. Nie stanowią one natomiast podstawy składek na ubezpieczenie społeczne i w konsekwencji na ubezpieczenie zdrowotne. Po zakończeniu roku podatkowego płatnik jest zobowiązany przekazać osobom uprawnionym oraz urzędom skarbowym, właściwym wg miejsca zamieszkania spadkobierców - imienne informacje o wysokości dochodu (z tytułu wypłaconego prawa majątkowego) na druku PIT11/8B. W konsekwencji osoby, które uzyskały powyższy dochód powinny go wykazać w rocznym zeznaniu podatkowym.

Inaczej będzie w przypadku wypłaty odprawy pośmiertnej, bowiem świadczenie to zostało zwolnione z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 7 przywołanej ustawy. Wysokość odprawy zależy od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi:

- jednomiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 10 lat;

- dwumiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 10 lat;

- trzymiesięczne wynagrodzenie, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 15 lat.

Do okresu zatrudnienia wlicza się pracownikowi okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy, jeżeli zmiana pracodawcy nastąpiła na zasadach określonych w art. 23¹ Ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.), a także wtedy, gdy nowy pracodawca był następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez pracodawcę poprzednio zatrudniającego tego pracownika. Odprawę dzieli się w równych częściach pomiędzy wszystkich uprawnionych członków rodziny. Jeżeli uprawnionym jest jedna osoba, przysługuje jej połowa odprawy. Z kolei w sytuacji, gdy pracodawca ubezpieczył pracownika na życie, a kwota odszkodowania wypłaconego przez instytucję ubezpieczeniową jest wyższa niż odprawa pośmiertna, odprawa nie przysługuje.

Natomiast, w przypadku np. śmierci małżonka pracownika, może on uzyskać z zakładu pracy zapomogę pieniężną, która wynosi w roku podatkowym 2.280 zł i jest zwolniona z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26 ustawy. Kwota 2.280 zł, będąca rocznym limitem do zastosowania zwolnienia podatkowego, dotyczy wszystkich zapomóg, bez względu na źródło ich finansowania oraz podmiot wykonujący wypłaty. Tak więc jeśli pracownik otrzyma w danym roku 3 zapomogi w kwocie po 1.000 zł każda, w tym jedna pochodzić będzie ze środków obrotowych zakładu pracy, druga z ZFŚS, a trzecia ze środków związku zawodowego, to opodatkowaniu podlegać będzie nadwyżka ponad kwotę 2.280 zł, czyli 720 zł.

Z kolei wartość pożyczki udzielonej pracownikowi z ZFŚŚ, umorzonej na skutek śmierci pracownika, powoduje zwolnienie dłużnika z części lub całości długu. Wartość tego świadczenia nie jest dziedzicznym prawem majątkowym wynikającym ze stosunku pracy i nie przechodzi na małżonka czy też innych spadkobierców zmarłego pracownika. Skoro więc pożyczka udzielona pracownikowi, a nie spłacona do jego śmierci, stanowi zobowiązanie cywilnoprawne a nie prawo ze stosunku pracy, to nie mamy do czynienia z powstaniem obowiązku podatkowego, ponieważ przedmiotowa pożyczka stanowi zobowiązanie, a nie przychód w momencie śmierci pracownika. Wartość umorzonej pożyczki powoduje zwiększenie masy spadkowej, a nie stanowi przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 Ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z tym na pracodawcy (płatniku) zmarłego pracownika nie ciąży obowiązek pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych (warto w tym miejscu zaznaczyć, że jeżeli z umowy pożyczki wynika, że obowiązek spłaty pożyczki w przypadku śmierci prac...

DOSTĘP DO PEŁNEJ TREŚCI SERWISU WWW.PODATKI.BIZ JEST BEZPŁATNY
WYMAGANE JEST JEDNAK ZALOGOWANIE DO SERWISU.
UŻYTKOWNICY ZALOGOWANI MOGĄ RÓWNIEŻ DODAWAĆ KOMENTARZE.

Jeżeli jeszcze nie jesteś zarejestrowany, zapraszamy
do wypełnienia krótkiego formularza rejestracyjnego.

REJESTRACJA

dla nowych użytkowników

LOGOWANIE

dla użytkowników podatki.biz

podaj e-mail:
wprowadź hasło:

zapomniałem hasła | problemy z logowaniem

DLACZEGO WARTO SIĘ ZAREJESTROWAĆ DO SERWISU PODATKI.BIZ?

Otrzymujesz całkowicie bezpłatny stały dostęp do wielu informacji, między innymi do:

  • ujednolicanych na bieżąco aktów prawnych (podatki, ubezpieczenia społeczne i działalność gospodarcza)
  • narzędzi: powiadamiania o nowych przepisach, zmianach w przepisach i terminach
  • kalkulatorów i baz danych
  • działów tematycznych zawierających poglębione informacje na interesujące Cię tematy; omówienia, odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania
  • strony osobistej, na której znajdziesz aktualne informacje przeznaczone dla osoby o Twoim profilu zawodowym. Dodatkowo będziesz mógł edytować własną listę zakładek w celu szybszego docierania do szczegółowej informacji
  • newslettera informującego regularnie o wydarzeniach związanych z podatkami i działalnością gospodarczą

Czas rejestracji - ok. 1 min

Uwaga

Podczas rejestracji nie zbieramy żadnych szczegółowych danych personalnych i teleadresowych. W każdej chwili możecie usunąć trwale i bezpowrotnie dane dotyczące Waszego konta. Przed rejestracją prosimy o zapoznanie się z regulaminem »