16.10.2012: Rachunkowość: PKPiR | Pełna księgowość | Ewidencje podatkowe i księgowe

Szczepienia pracowników w księgach rachunkowych

Pracodawcy mają prawo ponosić koszty związane z świadczeniami dotyczącymi ochrony zdrowia pracowników. Do takich świadczeń należą szczepienia przeciw grypie. Pracodawca, który je nabędzie na rzecz swoich pracowników, może wartość tych świadczeń zaliczyć w księgach rachunkowych do kosztów działalności.

Ujmie je na podstawie faktury z przychodni następująco:

• Wn konta Ubezpieczenia i inne świadczenia na rzecz pracowników – pozostałe,
• Ma konta Rozrachunki z dostawcami.

Wartość szczepień przeciwko grypie będzie można też zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ dzięki nim zabezpieczane jest źródło przychodów. Zdrowy pracownik niezarażający innych przyczynia się przecież do uzyskiwania przychodów (art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dalej: ustawy o CIT, i art. 22 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, dalej: ustawy o PIT), nie ma przy tym znaczenia, czy pracownik jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę czy stosunku służbowego.

Rozliczenie u pracownika

  • PIT

Sposób zatrudnienia pracownika nabiera jednak znaczenia, gdy zaczynamy zastanawiać się, czy świadczenia te będą u pracownika opodatkowane czy nie.

Najczęściej w przypadku pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę wartość szczepienia ochronnego jest przychodem ze stosunku pracy, określonym w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT, i nie może korzystać ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust 1 ww. ustawy.

Wyraźnie podkreślił to dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 28 października 2011 r., nr IBPBII/1/415-688/11/MK. W konkretnej sprawie wskazał, że wartość szczepionki wraz z wartością usługi wykonania szczepienia zarówno dla pracowników administracyjno-biurowych, jak i pracowników socjalnych wykonujących pracę w środowisku stanowi przychód pracownika ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym łącznie z innymi przychodami uzyskiwanymi przez pracowników.

  • Składki ZUS

W myśl § 1 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (Dz.U. nr 161, poz. 1106, z późn. zm.) podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, osiągany przez pracowników u pracodawcy z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy. Przychód ten nie jest wymieniony w katalogu zwolnień – § 2 ww. rozporządzenia, a zatem jest też podstawą składek ZUS.

Należy zaznaczyć, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia świadczenia dla pracownika w postaci szczepienia mogą zostać zwolnione z oskładkowania, jeżeli takie uprawnienie wynika z układu zbiorowego pracy, regulaminu wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu i jednocześnie pracownik ponosi za nie częściową odpłatność.

W przypadku jednak, gdy pracownik otrzyma szczepionkę zupełnie nieodpłatnie lub/i korzyść ta nie wynika z wewnątrzzakładowego prawa dotyczącego wynagrodzeń, wówczas wartość świadczenia medycznego trzeba wliczyć do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia pracownika.

Zwolnienie z opodatkowania

Aby znaleźć ewentualną podstawę do skorzystania ze zwolnienia wartości szczepień przeciwko grypie z opodatkowania u pracowników, trzeba przeanalizować przepisy Kodeksu pracy i stosownych rozporządzeń ministra zdrowia.

I tak, zgodnie z art. 2221 § 1 Kodeksu pracy w razie zatrudniania pracownika w warunkach narażenia na działanie szkodliwych czynników biologicznych pracodawca stosuje wszelkie dostępne środki eliminujące narażenie, a jeżeli jest to niemożliwe – ograniczające stopień tego narażenia, przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki.

Stosownie do załącznika nr 1 do rozporządzenia ministra zdrowia z 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki (Dz.U. nr 81, poz. 716, z późn. zm.) wirus grypy typu A, B, i C został zakwalifikowany do grupy 2 zagrożenia, tj. mieści się w grupie czynników, które mogą wywoływać choroby u ludzi, mogą być niebezpieczne dla pracowników, ale rozprzestrzenienie się ich w populacji ludzkiej jest mało prawdopodobne.

Paragraf 16 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazuje, że w razie wystąpienia lub możliwości wystąpienia w środowisku pracy szkodliwego czynnika biologicznego, przeciw któremu jest dostępna szczepionka, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o chorobach zakaźnych i zakażeniach (Dz.U. nr 126, poz. 1384, z późn. zm.), przy czym zgodnie z ustępem 2 pracodawca zleca wykonywanie prac związanych z narażeniem na kontakt ze szkodliwym czynnikiem biologicznym zakwalifikowanym do grupy 3 lub 4 zagrożenia pracownikom właściwie zabezpieczonym, w tym uodpornionym przy użyciu dostępnych szczepionek. Przypomnijmy, że wirus grypy jest w grupie 2, więc jest w grupie niewymagającej takich działań,

Z kolei w załączniku do rozporządzenia ministra zdrowia z 28 listopada 2005 r. (Dz.U. nr 250, poz. 2113) zamieszczono wykaz stanowisk pracy oraz szczepień ochronnych wskazanych do wykonania pracownikom podejmującym pracę lub zatrudnionym na tych stanowiskach, na podstawie którego wykonuje się szczepienia ochronne. Jednak żadna z pozycji tego załącznika nie zawiera stanowisk pracy, na których wskazane byłyby szczepienia przeciw wirusom grypy typu A, B i C.

Jak widać, ww. przepisy również nie dają podstaw do zwolnienia z opodatkowania (i tym samym oskładkowania) wartości szczepionek przeciwko grypie.

Wyjątek

Nieco inaczej jest w przypadku osób pozostających w stosunku służbowym.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 11a ustawy o PIT wolne od podatku dochodowego są świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, wynikające z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym ze względu na szczególne warunki i charakter pełnionej służby, przysługujące osobom pozostającym w stosunku służbowym, przyznane na podstawie odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw. Nie ma tu znaczenia rodzaj stanowiska pracy tylko charakter służby.

Zatem osoby, które pozostają w stosunku służbowym i ze względu na charakter służby są szczepione przeciwko grypie (ale też przeciw innym chorobom), otrzymują świadczenia nieodpłatne, których wartość jest wolna od podatku dochodowego. Potwierdzili to między innymi dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji z 5 maja 2010 r., nr ILPB1/415-175/10-2/AMN, oraz dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 15 lutego 2012 r., nr IBPBII/1/415-952/11/BD.

Andrzej Trzpioła

Hasła tematyczne: składki zus, pracownicy, księgi rachunkowe, Świadczenia na rzecz pracowników, przychody ze stosunku pracy, szczepienia ochronne, grypa

 

Wszystkie artykuły z tego działu »

WASZE KOMENTARZE (0)

Dodaj nowy komentarz

komentarz:
podpis:
 

Drodzy Użytkownicy podatki.biz. Choć czytamy uważnie Wasze komentarze, nie odpowiadamy na pytania w kwestiach szczegółowych. Zadając je, kierujecie je nie do nas, a do innych Użytkowników podatki.biz. Jeżeli chcecie wyjaśnić lub rozwiązać jakiś problem, zachęcamy do skorzystania z naszego forum dyskusyjnego - www.podatki.biz/forum

Zespół podatki.biz

Napisz komentarz...