Szukaj
Wykop ten artykuł Dołącz do nas na Facebooku
REKLAMA

Ważne informacje w serwisie:




Artykuły: Składki ZUS: ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, FP, FGŚP

19.05.2021

Pomoc dla drobnych przedsiębiorców: Limit dla małego ZUS plus bez zmian

W ustawie została przyjęta kwota przychodu w wysokości 120 tys. zł, czyli prawie dwukrotnie wyższa od wcześniej obowiązującej (w 2019 r. z „Małego ZUS-u” mogli korzystać przedsiębiorcy, którzy w 2018 r. nie przekroczyli przychodu w wysokości 63 tys. zł). W momencie projektowania ustawy próg przychodowy na poziomie 120 tys. zł spełniało ponad 50% wszystkich aktywnych przedsiębiorców wpisanych do CEIDG. Obecnie nie jest planowana zmiana zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla osób wykonujących działalność gospodarczą. Obecny system uwzględnia specyfikę sytuacji osób rozpoczynających działalność, jak również osób osiągających ze swojej działalności niewysokie przychody - tak Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej w odpowiedzi na interpelację poselską.

Interpelacja nr 22810 do ministra finansów, ministra rodziny i polityki społecznej w sprawie art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Szanowna Pani Minister, Szanowny Panie Ministrze,

zgodnie z art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia rentowe i emerytalne dla instytucji małego ZUS-u plus uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej dla osób ubezpieczonych, które w poprzednim roku kalendarzowym wypracowały przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej na poziomie nieprzekraczającym 120 000 złotych.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 192 ust. 1 regulaminu Sejmu oraz art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się z prośbą o interwencję w tej sprawie oraz o odpowiedź na następujące pytania:

  1. Jaki jest powód uzależnienia przyznawania wysokości stawki składek na ubezpieczenia społeczne od przychodu, a nie od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej?
  2. Jakie koszty dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wywołałaby zmiana limitu przychodów ze 120 000 złotych na 150 000 złotych?
  3. Jakie koszty dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wywołałaby zmiana limitu przychodów ze 120 000 złotych na 500 000 złotych?
  4. Jakie koszty dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wywołałaby zmiana limitu przychodów ze 120 000 złotych na 1 000 000 złotych?
  5. Jakie koszty dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wywołałoby zniesienie limitu przychodów?
  6. Na jakim etapie prac są projektowane zmiany o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne?
  7. Czy postulowane zmiany przewidują obniżenie stawek ryczałtu dla wolnych zawodów?
  8. Czy postulowane zmiany przewidują zmianę limitu przychodu?
  9. Czy przewidywane są ulgi dla osób do 26. lub 30. roku życia z tytułu prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej, spółki cywilnej lub którejś ze spółek prawa handlowego w przestrzeni Internetu?

Posłanka Aleksander Miszalski

16 kwietnia 2021 r.

Odpowiedź na interpelację nr 22810 w sprawie art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Szanowna Pani Marszałek,

w odpowiedzi na pismo Pani Marszałek, z dnia 21 kwietnia 2021 r. znak: K9INT22810, przesyłające interpelację Posła Aleksandra Miszalskiego, w oparciu o stanowisko Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii oraz Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uprzejmie informuję:

Kwestia obowiązku ubezpieczeń społecznych została uregulowana przepisami ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 423, ze zm.).

Osoby prowadzące pozarolniczą działalność (w tym gospodarczą) podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w okresie od dnia rozpoczęcia do dnia zaprzestania prowadzenia tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców. Z tego tytułu spoczywa na nich obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia. Osoby prowadzące pozarolniczą działalność i podlegające z tego tytułu obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu, mogą - na swój wniosek - zostać objęte dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym.

Podstawę wymiaru składek dla tych osób stanowi zadeklarowana kwota, która nie może być niższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek.

Mając natomiast na względzie, że największe trudności związane z wywiązaniem się z obowiązku opłacania składek mogą wystąpić na początku prowadzenia działalności gospodarczej, osobom tym umożliwiono, w okresie pierwszych 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności, opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne na preferencyjnych warunkach tj. od zadeklarowanej przez siebie kwoty, nie niższej jednak niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę. Osoba prowadząca działalność może zadeklarować jako podstawę wymiaru składek kwotę wyższą od obowiązującego minimum - zwłaszcza w okresach osiągania wyższych dochodów. Ma jednak prawo opłacać także w takich okresach składki od ustalonej najniższej podstawy wymiaru.

Od 2019 r. osoby fizyczne prowadzące firmę na własny rachunek - po spełnieniu określonych warunków - mogły opłacać składki ZUS, których wysokość uzależniona była od kwoty uzyskiwanego przez nie przychodu z tytułu działalności gospodarczej. Powyższa regulacja uległa zmianie i od 1 lutego 2020 r. osoby prowadzące działalność mogą opłacać składki w wysokości uwzględniającej zarówno przychody jak i dochody z tytułu działalności gospodarczej. Aby skorzystać z omawianej preferencji w danym roku, przedsiębiorca musi prowadzić działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) lub innych przepisów szczególnych, a jego przychód z tytułu działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym, jeśli prowadzona ona była przez cały rok, nie może przekroczyć kwoty 120 000 złotych.

Zgodnie z art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób prowadzących tzw. „małą działalność gospodarczą plus”, których roczny przychód z tej działalności uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 złotych, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym.

Podstawę wymiaru składek ww. ubezpieczeni ustalają na dany rok kalendarzowy, mnożąc przeciętny miesięczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym przez współczynnik 0,5. Tak obliczona podstawa wymiaru składek nie może przekroczyć 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (PW) na dany rok kalendarzowy i nie może być niższa niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia (MW) obowiązującego w styczniu danego roku. Niższe składki na ubezpieczenia społeczne (tzw. „Mały ZUS Plus”) można opłacać maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia działalności gospodarczej.

Ad 1

Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 18c ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uprawnionych do korzystania z ulgi „Mały ZUS Plus” jest uzależniona od dochodu, a nie od przychodu. Powyższe zostało zmienione ustawą z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. W związku z tym, im niższy przeciętny miesięczny dochód przedsiębiorcy w roku ubiegłym, tym niższą zapłaci składkę na ubezpieczenia społeczne w roku bieżącym.

Utrzymany został natomiast limit przychodowy kwalifikujący przedsiębiorcę do skorzystania z ulgi. W ocenie ustawodawcy powyższe rozwiązanie było wskazane, ponieważ „Mały ZUS Plus” miał objąć przedsiębiorców prowadzących działalność na mniejszą skalę. Skala działalności wyraża się natomiast bardziej w kategoriach przychodowych niż dochodowych.

W ustawie została przyjęta kwota przychodu w wysokości 120 tys. zł, czyli prawie dwukrotnie wyższa od wcześniej obowiązującej (w 2019 r. z „Małego ZUS-u” mogli korzystać przedsiębiorcy, którzy w 2018 r. nie przekroczyli przychodu w wysokości 63 tys. zł).

W momencie projektowania ustawy próg przychodowy na poziomie 120 tys. zł spełniało ponad 50% wszystkich aktywnych przedsiębiorców wpisanych do CEIDG. Skoro zatem ustawa była skierowana do „najmniejszych z nich”, trudno powiedzieć, że szczególnie mocno zawęziła krąg podmiotów uprawnionych do skorzystania z ulgi.

Na marginesie warto dodać, że kryterium przychodowe, jako względnie obiektywne, jest powszechnie stosowane w różnego rodzaju innych ulgach czy rozwiązaniach kierowanych do przedsiębiorców działających na mniejszą skalę, m.in. posiadających status małego podatnika w PIT i CIT.

Ad 2,3,4,5

Proponowane przez Pana Posła zmiany zakładają zmianę limitu wysokości uzyskanego przychodu z pozarolniczej działalności dla osób prowadzących „małą działalność gospodarczą plus”. Zgodnie z propozycją, z możliwości ustalania wysokości podstawy wymiaru składek w zależności od dochodu mogłyby skorzystać osoby prowadzące pozarolniczą działalność:

  • jeśli wysokość uzyskanego przez nich przychodu nie przekracza 150 tys. zł (wariant 1),
  • jeśli wysokość uzyskanego przez nich przychodu nie przekracza 500 tys. zł (wariant 2),
  • jeśli wysokość uzyskanego przez nich przychodu nie przekracza 1 mln. zł (wariant 3),
  • bez względu na wysokość uzyskanego przez nich przychodu (wariant 4).

Sposób ustalania podstawy wymiaru składek oraz górna i dolna granica wysokości tej podstawy pozostałyby bez zmian. Zgodnie z symulacjami sporządzonymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, przy założeniu że proponowane zmiany weszłyby w życie od 1 stycznia 2022 r., szacunkowy koszt dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (różnica pomiędzy wpływami do FUS a wydatkami na świadczenia z FUS) wyniósłby w pierwszym roku odpowiednio: -0,14 mld zł (wariant 1), -0,78 mld zł (wariant 2), -0,98 mld zł (wariant 3) i -1,12 mld zł (wariant 4). Poniższe wyniki należy traktować jednak z pewną dozą ostrożności. Oszacowane skutki nie uwzględniają niemożliwych do przewidzenia indywidualnych zachowań osób dostosowujących się do zmienianych przepisów. W warunkach proponowanych zmian nastąpiłaby zmiana (zmniejszenie wysokości) podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, co spowodowałoby zmianę podstaw wymiaru zasiłków.

Konsekwencją wprowadzenia proponowanych zmian byłoby zmniejszenie wydatków na świadczenia krótkoterminowe z ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego (niższa wysokość tych świadczeń) oraz zmniejszenie wysokości podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (niższe nowo przyznane emerytury i renty). Dodatkowo, w związku ze spadkiem przypisu składek na ubezpieczenie emerytalne zmniejszeniu uległyby wskaźniki waloryzacji kapitału początkowego oraz składek zewidencjonowanych na kontach, co oznacza, że dla wszystkich ubezpieczonych spadłyby wysokości przyznanych od lipca 2023 r. emerytur ustalanych według nowych zasad.

Należy podkreślić, że rozważając możliwość wprowadzenia kolejnych preferencji dla osób prowadzących pozarolniczą działalność powinno się mieć na uwadze zarówno względy finansowe (wpływ na stan finansów publicznych i funduszy celowych - FUS i Fundusz Pracy), wpływ na rynek pracy jak i aspekty ogólnospołeczne, w tym wysokość otrzymywanych świadczeń, adekwatnych do opłacanych niskich składek.

Odnosząc się do proponowanych zmian należy podkreślić, że ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych stoi na gruncie równego traktowania wszystkich ubezpieczonych i dotyczy w szczególności warunków objęcia systemem ubezpieczeń społecznych oraz obowiązku opłacania i obliczania wysokości składek na ubezpieczenia społeczne.

Obciążenia publiczne, takie jak podatki czy składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne wskazywane są jako istotne elementy rzutujące na wysokość dochodu rozporządzalnego przez wszystkich ubezpieczonych. Tymczasem coraz częściej dyskutowana jest kwestia zbyt wysokich obciążeń z tytułu danin publicznych w przypadku tylko jednej grupy ubezpieczonych, tj. osób prowadzących pozarolniczą działalność. Poszukując sposobu na zmniejszenie ciężarów i obciążeń publiczno-prawnych dla tej grupy osób, należy mieć na uwadze wszelkiego rodzaju konsekwencje wprowadzania kolejnych ulg czy też preferencji dla jednej wybranej grupy ubezpieczonych.

Dlatego też obecnie nie jest planowana zmiana zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla osób wykonujących działalność gospodarczą. Obecny system uwzględnia specyfikę sytuacji osób rozpoczynających działalność, jak również osób osiągających ze swojej działalności niewysokie przychody.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej
Stanisław Szwed

Warszawa, 13 maja 2021 r.

 

Hasła tematyczne: interpelacja, mały zus plus, ministerstwo rodziny i polityki społecznej

 

Ostatnie artykuły z tego działu

Wszystkie artykuły z tego działu »

rozwiń wszystkie »Wasze komentarze

skomentuj

dodaj nowy komentarz

komentarz:
podpis:
 

Drodzy Użytkownicy podatki.biz. Choć czytamy uważnie Wasze komentarze, nie odpowiadamy na pytania w kwestiach szczegółowych. Zadając je, kierujecie je nie do nas, a do innych Użytkowników podatki.biz. Jeżeli chcecie wyjaśnić lub rozwiązać jakiś problem, zachęcamy do skorzystania z naszego forum dyskusyjnego - www.podatki.biz/forum

Zespół podatki.biz