15.09.2022: Kasy fiskalne

Podatnik spóźnił się z instalacją kasy fiskalnej

 

Zasadą jest, iż sprzedaż na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych powinna być ewidencjonowana w postaci obrotu na ich rzecz i wynikających z tego kwot podatku, przy zastosowaniu kas fiskalnych. Obecnie jedynymi modelami, które tak na dobrą sprawę warto jest podatnikom instalować są kasy online. Opóźnienie instalacji kasy nie pozostaje bez konsekwencji na dwóch niejako płaszczyznach, tj. w zakresie utraty ulgi na zakup tego urządzenia oraz sankcji karnych skarbowych.

 

W myśl art. 111 ust. 4 ustawy o VAT podatnicy, u których:

  1. powstał obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaży i którzy w obowiązujących terminach rozpoczęli prowadzenie ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących online,
  2. nie powstał obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedaż i którzy rozpoczęli prowadzenie ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas fiskalnych online oraz nie używali do tej pory kas rejestrujących.

- mają prawo do odliczenia od podatku należnego kwoty wydanej na zakup każdej z kas rejestrujących, w wysokości 90% jej ceny zakupu (bez podatku), nie więcej jednak niż 700 zł, a w przypadku gdy kwota ta jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, mają prawo do zwrotu ich różnicy na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, lub do odliczenia od podatku należnego tej różnicy za następne okresy rozliczeniowe, pod warunkiem że zakup kas rejestrujących nastąpił nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia prowadzenia tej ewidencji

W przypadku gdy ww. podatnicy wykonują wyłącznie czynności zwolnione od podatku lub są podatnikami, u których sprzedaż jest zwolniona od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o VAT, urząd skarbowy dokonuje zwrotu kwoty ulgi na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, w terminie do 25. dnia od dnia złożenia wniosku przez podatnika (art. 111 ust. 5 ustawy o VAT).

Powyższe wskazuje, że ustawodawcy zależy na tym aby podatnicy stosowali wyłącznie kasy fiskalne online bowiem ulga przyznana została tylko na zakup tego typu urządzeń. Ulga nie przysługuje natomiast z tytułu zakupu urządzeń starszej generacji a więc wyposażonych jedynie w elektroniczną kopię paragonu. Ponadto, z przepisu wynika, że warunkiem ulgi (w wysokości 700 zł na każde urządzenie) jest terminowe rozpoczęcie ewidencjonowania sprzedaży przy jego zastosowaniu.

Jest spóźnienie a co z ulgą

Uregulowanie powyższe, art. 111 ust. 4 ustawy o VAT, jest jasne i jednoznaczne. Warunkiem skorzystania z ulgi na zakup kasy fiskalnej jest terminowe rozpoczęcie ewidencjonowania sprzedaży za jej pomocą. Nie jest więc istotne czy spóźnienie wynosi dzień czy też kwartał. Chociaż można by oczekiwać, iż utrata prawa do ulgi następować będzie proporcjonalnie do czasu trwania opóźnienia.

Jednakże od tej niedogodności istnieje jeden wyjątek. Chodzi o przypadek, gdy podatnik zawiesił działalność gospodarczą. Okres zawieszenia potraktować należy jako specyficzny „okres ochronny”, podczas którego nie biegnie termin na instalację kasy fiskalnej. Jest to zrozumiałe ze względu brzmienie art. 111 ust. 4 pkt 1 ustawy o VAT, który mówi „…rozpoczęli prowadzenie ewidencji sprzedaży…”. Podczas zawieszenia działalności gospodarczej rozpoczęcie ewidencji sprzedaży jest po prostu niemożliwe z braku w tym okresie sprzedaży. Jednakże już w momencie wznawiania działalności podatnik musi obrót ewidencjonować poprzez kasę rejestrującą. Oznacza to w praktyce, iż podczas zawieszenia działalności podatnik musi zaopatrzyć się w kasę fiskalną, dokonać wszelkich czynności umożliwiających jej zgodną z wymogami prawnymi pracę, czyli dokonać jej fiskalizacji.

Działalności faktycznie nie ma a formalnie jest

Może się zdarzyć, że podatnik z takich czy innych przyczyn czasowo zaniecha wykonywania czynności, które muszą być rejestrowane w kasie fiskalnej. Nie dokonał jednakże jej formalnego zawieszenia. Za przykład może służyć niewykonywanie działalności gospodarczej przez czas choroby. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 16 września 2020 r., sygn. 0111-KDIB3-2.4012.429.2020.2.MN, potwierdził, że „zamknięcie” działalności gospodarczej bez jej zawieszenia nie zwolni podatnika od obowiązku zainstalowania kasy fiskalnej. Fakt taki nie może stanowić okoliczności usprawiedliwiającej zaniedbanie terminu:

"Tym samym, mając na uwadze zapisy art. 145b ust. 1 pkt 1 i art. 145b ust. 3 pkt 1 ustawy o VAT, podatnik z branży świadczącej usługi naprawy pojazdów silnikowych, był obligatoryjnie zobowiązany do rozpoczęcia ewidencji za pomocą kas online od 1 stycznia 2020 r., a zatem był zobowiązany do wymiany kasy starego typu na kasę online do tego terminu.

W odniesieniu zatem do kasy rejestrującej online, której zakup oraz fiskalizacja w związku z wymianą dokonane zostały dopiero 13 stycznia 2020 r., Wnioskodawca z uwagi na niedotrzymanie ustawowego terminu nie będzie mógł otrzymać zwrotu o którym mowa w art. 111 ust. 4 i 5 ustawy o VAT.".

Natomiast w innej interpretacji indywidualnej, z 30 kwietnia 2022 r., sygn. 0112-KDIL3.4012.14.2021.2.MS, Dyrektor KIS stwierdził, że skoro podatnik nie dokonał ufiskalnienia kasy on-line w ustawowym terminie i nie zwrócił się też do Naczelnika właściwego Urzędu Skarbowego z wnioskiem o indywidualne rozstrzygnięcie w tej sprawie, to nie miał prawa do skorzystania z ulgi na zakup kasy fiskalnej on-line. Sprawa dot. podatnika, który prowadził działalność wg PKD 55.20.Z (obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania), który w związku z obostrzeniami związanymi z pandemią już w 2020 roku nie mógł przyjmować gości w agroturystyce - nie występowała żadna sprzedaż. Również w roku 2021 nie miał żadnej sprzedaży. Zgodnie z przepisami był zobowiązany zakupić kasę fiskalną online i zacząć z niej korzystać z dniem 1 stycznia 2021 r. Wątpliwości podatnika dotyczyły możliwości skorzystania z ulgi na zakup kasy rejestrującej, mimo że została ona ufiskalniona po terminie, tj. 8 stycznia 2021 r. W wydanej interpretacji organ wskazał:

"Wnioskodawca nie miał w tym czasie zawieszonej działalności gospodarczej - ze względu na dofinansowanie z tarczy PFR, które przez rok od otrzymania wyklucza takie działania i groziłoby zwróceniem środków pieniężnych. Wnioskodawca nie zwracał się również do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przesunięcie terminu fiskalizacji kasy, w związku z czym nie został wyznaczony żaden termin odroczenia instalacji kasy.
Zgodnie z przepisami, dzień 1 stycznia 2021 r. był datą graniczną, od której Wnioskodawca miał obowiązek ewidencjonować swoją sprzedaż na kasie on-line, i na ten dzień powinien mieć taką kasę ufiskalnioną, aby móc skorzystać z prawa do ulgi. Na podstawie art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy może, na wniosek podatnika, odraczać terminy przewidziane w przepisach podatkowych, jeśli jest to uzasadnione ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Wnioskodawca wskazał, że z tej możliwości nie skorzystał, ponieważ „na przełomie roku nie śledził stron rządowych ani komunikatów, które zostawały tam zamieszczane”.
W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca, aby skorzystać z ulgi na zakup kasy miał obowiązek posiadania kasy on-line na dzień 1 stycznia 2021 r. Fakt, że Wnioskodawca w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 8 stycznia 2021 r. nie mógł wynajmować pokoi pozostaje bez wpływu na wyznaczony przepisami termin obowiązkowego rozpoczęcia ewidencjonowania sprzedaży na kasie on-line.".

Jak wynika z powyższej interpretacji, od wydatku na zakup kasy podatnika uchronić mogło jedynie zawieszenie działalności, nie zaś administracyjny zakaz jej wykonywania w związku z epidemią COVID-19.

Kara za brak kasy

O ile utrata przywileju częściowego zwrotu nakładów poniesionych na zakup kasy fiskalnej to pół biedy, sankcje z tego tytułu to spora dolegliwość.

Na podstawie art. 60 § 1 ustawy z 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy kto wbrew obowiązkowi nie prowadzi księgi podlega karze grzywny do 240 stawek dziennych. Natomiast zgodnie z art. 60 § 4 tejże ustawy w przypadku mniejszej wagi, sprawca czynu zabronionego o takim charakterze podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe. Z kolei w świetle art. 53 § 21 pkt 5 ww. ustawy księgami rachunkowymi są inne podobne (do ksiąg rachunkowych, podatkowej księgi przychodów i rozchodów itd.) urządzenia ewidencyjne, do których zobowiązuje ustawa, a w szczególności zapisy kasy rejestrującej.

Stawka dzienna nie ma stałej wartości. Jest to kwota ustalana przez sąd kierujący się wytycznymi wskazanymi w art. 23 § 3 k.k.s. a więc dochodami sprawcy, jego warunkami osobistymi, rodzinnymi, stosunkami majątkowymi i możliwościami zarobkowymi. Stawka dzienna nie może być niższa od jednej trzydziestej minimalnego wynagrodzenia ani też przekraczać go czterystukrotnie. Ponieważ minimalna płaca w roku bieżącym wynosi 3010 zł najniższa stawka dzienna to 100,33 zł a najwyższa 40 132 zł.

Wykroczenie skarbowe podlega natomiast grzywnie w granicach od jednej dziesiątej do dwudziestokrotności minimalnego wynagrodzenia. W roku bieżącym kara grzywny za wykroczenie skarbowe wynosi więc od 301 zł do 60 200 zł.

Kolejną sankcją jest przewidziana w art. 62 § 4 k.k.s. jest odpowiedzialność sprzedawcy dokonującego sprzedaży z pominięciem kasy rejestrującej albo niewydającego dokumentu z kasy rejestrującej, stwierdzającego dokonanie sprzedaży. W takich okolicznościach kara grzywny wynosi maksymalnie 180 stawek dziennych, a w wypadku mniejszej wagi - kara grzywny za wykroczenie skarbowe

Od odpowiedzialności tej uchronić może skorzystanie z określonej w art. 16 § 1 k.k.s. instytucji czynnego żalu. Dobrowolne i nieprzymuszone przyznanie się do spowodowania zaniedbania wraz z wyjaśnieniem jego przyczyn uwalnia co prawda od kary ale nie przywraca terminu do dokonania zakupu kasy rejestrującej. W ten sposób podatnik nie odzyska więc ulgi na zakup urządzenia.

Zobowiązanie dodatkowe

Na podstawie art. 111 ust. 2 ustawy o VAT w razie zaniedbania obowiązku ewidencjonowania sprzedaży na rzecz osób fizycznych i rolników ryczałtowych poprzez kasę fiskalną, ustalane jest dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług za okres do rozpoczęcia spóźnionego ewidencjonowania obrotu należnych kwot podatku przy zastosowaniu kas rejestrujących. Wobec osób fizycznych a więc takich, które za taki czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe regulacja ta nie jest stosowana. Byłoby to bowiem de facto dwukrotne ukaranie za ten sam czyn.

 

Redakcja podatki.biz

 

Hasła tematyczne: ulga na zakup kas, kasy i urządzenia fiskalne (kasy rejestrujące, kasy fiskalne on-line)

Wszystkie artykuły z tego działu »

WASZE KOMENTARZE (0)

Dodaj nowy komentarz

komentarz:
podpis:
 

Drodzy Użytkownicy podatki.biz. Choć czytamy uważnie Wasze komentarze, nie odpowiadamy na pytania w kwestiach szczegółowych. Zadając je, kierujecie je nie do nas, a do innych Użytkowników podatki.biz. Jeżeli chcecie wyjaśnić lub rozwiązać jakiś problem, zachęcamy do skorzystania z naszego forum dyskusyjnego - www.podatki.biz/forum

Zespół podatki.biz

Napisz komentarz...