Od dnia 1 stycznia 2010 r. w istotny sposób zmienione zostały zasady rozliczania podatku VAT od usług świadczonych między podatnikami mającymi siedzibę w różnych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Wprowadzone zmiany dotyczą m.in. opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wewnątrzwspólnotowego transportu towarów, a więc usług polegających na przewozie towarów, którego rozpoczęcie i zakończenie ma miejsce odpowiednio na terytorium dwóch różnych państw członkowskich.

Obecnie decydujące znaczenie dla sposobu rozliczenia ww. usług ma status ich nabywcy (usługobiorcy). Jeżeli nabywcą tego rodzaju usługi jest podatnik podatku VAT (tj. podmiot, o którym mowa w art. 28a ustawy), wówczas usługa podlega opodatkowaniu w państwie, w którym nabywca posiada swoją siedzibę lub miejsce zamieszkania. Zasada ta wynika z treści art. 28b ust. 1 ustawy o VAT (przepis dodany nowelizacją), który stanowi, że miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę lub stałe miejsce zamieszkania. Jednakże w razie gdy ww. usługa byłaby świadczona dla stałego miejsca prowadzenia działalności podatnika (usługobiorcy), które znajdowałoby się w innym miejscu niż jego siedziba lub stałe miejsce zamieszkania, wtenczas za miejsce świadczenia usługi uznać należałoby stałe miejsce prowadzenia działalności (art. 28b ust. 2 ustawy o VAT).

Mając na względzie powyższe, trzeba uznać, że w przypadku, kiedy nabywcą usługi transportu towarów pomiędzy dwoma państwami UE jest podatnik podatku VAT (z zasady podmiot gospodarczy), usługa ta podlega wówczas opodatkowaniu w kraju, w którym usługobiorca posiada siedzibę ewentualnie stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego świadczona jest ww. usługa. Rozliczenia podatku VAT w owym państwie dokona usługobiorca.

Przykład:
Firma transportowa X z siedzibą w Warszawie w styczniu 2010 r., na zlecenie firmy Y LTD z siedzibą w Londynie, przewiozła towary na trasie Gdańsk–Barcelona. Każda ze stron transakcji jest podatnikiem podatku VAT.

Zgodnie z nowymi regulacjami miejscem świadczenia (opodatkowania) dla o...