Zdarza się, że po likwidacji działalności opodatkowanej na zasadach ogólnych pozostaną niesprzedane wcześniej środki trwałe (lub składniki wyposażenia), które będziemy zbywać już po zakończeniu działalności. Wiele osób ma wątpliwości, w jaki sposób opodatkować uzyskany w ten sposób dochód (i czy ten dochód wystąpi). Najczęściej popełnianym błędem jest stosowanie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: updof), który pozwala nie ustalać przychodu (i co za tym idzie – podatku), jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – po upływie pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Tymczasem w przypadku składników majątkowych używanych wcześniej w likwidowanej działalności gospodarczej zastosowanie znajduje inny przepis ustawy o pdof.

Przypomnijmy, art. 10 ust. 1 pkt 3 i 8 wskazuje jako źródła przychodów:

3) pozarolniczą działalność gospodarczą,
8) odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem art. 10 ust. 2:

- nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
- prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
- prawa wieczystego użytkowania gruntów,
- innych rzeczy,

jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)–c) – przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy – przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonujących zamiany.

I gdyby nie wytłuszczone wyżej zastrzeżenie, istotnie moglibyśmy ten przepis stosować jako regulujący opodatkowanie zbywanych środków trwałych, pozostałych po działalności gospodarczej.

Jednak art. 10 ust. 2 updof stanowi, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy nie ma zastosowania do odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 ustawy – nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności, i dniem ich odpłatnego zbycia nie upłynęło 6 lat (art. 10 ust. 2 pkt 3 ustawy).

Artykuł 14 ust. 2 pkt 1, do którego odwołuje się cytowany przepis, wskazuje jako przychody zaliczane do przychodów z działalności gospodarczej również:

1) przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej składników majątku będących:

a) środkami trwałymi,
b) składnikami majątku, których wartość początkowa wynosi od 1500 zł do 3500 zł,
c) wartościami niematerialnymi i prawnymi,

ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.