Ustawa z 25 lipca 2008 r. o szczególnych rozwiązaniach dla podatników uzyskujących niektóre przychody poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 143, poz. 894), popularnie zwana ustawą abolicyjną, przyniosła rozwiązania podatkowe, które mają wyrównać wysokość obciążeń podatników w podatku za rok 2008 i lata następne. Ustawa wprowadziła nową ulgę podatkową do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ustawie znalazł się nowy art. 27g:

„Art. 27g. 1. Podatnik podlegający obowiązkowi podatkowemu określonemu w art. 3 ust. 1, rozliczający na zasadach określonych w art. 27 ust. 9 albo 9a uzyskane w roku podatkowym poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dochody:

1) ze źródeł, o których mowa w art. 12 ust. 1, art. 13, art. 14, lub

2) z praw majątkowych w zakresie praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, z wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, oświatowej i publicystycznej, z wyjątkiem dochodów (przychodów) uzyskanych z tytułu korzystania z tych praw lub rozporządzania nimi

– ma prawo odliczyć od podatku dochodowego, obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2.

2. Odliczeniu podlega kwota stanowiąca różnicę między podatkiem obliczonym zgodnie z art. 27 ust. 9 albo 9a a kwotą podatku obliczonego od dochodów ze źródeł, o których mowa w ust. 1, przy zastosowaniu do tych dochodów zasad określonych w art. 27 ust. 8

3. Odliczenia nie stosuje się, gdy dochody ze źródeł, o których mowa w ust. 1, uzyskane zostały w krajach i na terytoriach wymienionych w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 25a ust. 6.

4. Przepisy ust. 1–3 stosuje się odpowiednio do podatku obliczanego zgodnie z art. 30c”.

Zgodnie z tym przepisem od podatku można odliczyć kwotę stanowiącą różnicę pomiędzy podatkiem obliczonym przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia a kwotą podatku obliczoną przy zastosowaniu metody wyłączenia z progresją.

Kwotę ulgi podatnik musi obliczyć i wskazać w poz. 37 i/lub 38 załącznika PIT/O. Tak więc podatnicy, którzy uzyskiwali dochody wyłącznie za granicą, do których zgodnie z umowami ma zastosowanie metoda proporcjonalnego odliczenia, muszą złożyć zeznanie roczne (z załącznikami PIT/ZG i PIT/O) – chociaż wysokość ulgi podatkowej równa będzie wysokości należnego podatku.

Przykład 1

Podatnik uzyskał w 2009 r. łączny dochód w wysokości 100 000 zł (wykazany w poz. 86 zeznania PIT-36 oraz w poz. 167 – zakładamy, że podatnik nie korzysta z odliczeń od dochodu). Na ten dochód składa się dochód uzyskany w Polsce (30 000 zł) oraz w Holandii (70 000 zł). Podatek obliczony od łącznych dochodów wyniósł 19 470,06 zł. Taką kwotę podatnik wykaże w poz. 171 zeznania PIT-36.

W załączniku PIT/ZG w poz. 10 podatnik wykaże więc kwotę 70 000 zł. Podatek zapłacony za granicą wyniósł 10 000 zł. Tę kwotę podatnik wykaże w poz. 11 załącznika PIT/ZG.

Aby ustalić, jaką kwotę podatku zagranicznego można odliczyć w zeznaniu, należy dokonać wskazanych obliczeń: kwotę podatku (poz. 171 PIT-36) mnożymy przez zagraniczny dochód (poz. 10 PIT/ZG) i dzielimy przez łączny dochód (poz. 86 PIT-36):

19 470,06 x 70 000 / 100 000 = 13 629,04

Tak więc, maksymalnie możemy odliczyć kwotę 13 629,04 zł. Ponieważ podatek zapłacony za granicą (i wykazany w poz. 11 PIT/ZG) był niższy od tej kwoty (10 000 zł), w zeznaniu PIT-36 odliczymy cały podatek zapłacony za granicą.

Podatek wyniesie więc: 19 470,06 - 10 000 = 9470,06