Pytanie: Od stycznia do maja 2009 r. pracowałem w Niemczech. Od czerwca do sierpnia pracowałem w polskiej firmie, natomiast od września do końca roku – w Holandii. Moje centrum życiowe znajduje się w Polsce. W jaki sposób wobec tego powinienem rozliczyć się z dochodów uzyskanych w 2009 r.?

W myśl przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma Pan miejsce zamieszkania w Polsce, a to oznacza, że w Polsce podlega Pan obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, również tych uzyskanych za granicą. Do dochodów uzyskanych za granicą, zgodnie z umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania, należy zastosować odpowiednią metodę unikania podwójnego opodatkowania.

W przypadku dochodów uzyskanych w Niemczech ma zastosowanie metoda wyłączenia z progresją, natomiast do dochodów uzyskanych w Holandii stosuje się metodę proporcjonalnego odliczenia.

Metoda wyłączenia z progresją zwalnia z podatku w Polsce dochód uzyskany za granicą (w Niemczech), jednak do dochodów podlegających opodatkowaniu (z Polski i Holandii) stosuje się stopę procentową, która byłaby zastosowana, gdyby dochód zagraniczny nie podlegał zwolnieniu.

Metoda proporcjonalnego odliczenia zakłada, że dochód uzyskany za granicą (Holandia) łączy się z pozostałymi dochodami podlegającymi opodatkowaniu (Polska) i liczy się podatek od łącznych dochodów. Wyliczony podatek pomniejsza się o wysokość podatku zapłaconego za granicą. Odliczenie to nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany w państwie obcym (Holandia).

Aby ustalić należny podatek w sytuacji przedstawionej w pytaniu, należy zsumować dochód polski oraz holenderski i do sumy tych dochodów zastosować stopę procentową uwzględniającą dochód niemiecki. Dodatkowo podatnik będzie miał możliwość skorzystania z tzw. ulgi abolicyjnej.

Prześledźmy to na przykładzie liczbowym.

Załóżmy, że podatnik w 2009 r. osiągnął następujące dochody:

Niemcy

Zakładamy, że podatnik zarabiał miesięcznie 4000 euro, pracował 5 miesięcy, czyli 150 dni. Przychód pomniejszamy o przysługujące odliczenie diet (30% diety za każdy dzień pozostawania w stosunku pracy):

20 000 - (150 x 42) x 30% = 18 110 euro

Waluty przeliczamy na złote według kursu z dnia wypłaty. Przyjmijmy, że po przeliczeniu na złote przychód wyniesie: 75 556,25 zł.

Od tak obliczonego przychodu (przeliczonego na złote) odejmuje się następnie przysługujące koszty uzyskania przychodów (osobie uzysku...